Ăn kiwi… nhớ đến chôm chôm, xoài, nhãn

(VLR) (Vietnam Logistics Review) Khi mua, người tiêu dùng dễ dàng nhận ra, tất cả sản phẩm kiwi của New Zealand đều mang một nhãn hiệu chung “Zespri”. Sự thành công của Kiwi Zespri nhờ vào nhiều yếu tố nhưng quan trọng phải kể đến chuỗi cung ứng.

(Vietnam Logistics Review) Nhiều người VN ít nhất một lần thử qua hương vị của trái kiwi nhập khẩu từ New Zealand. New Zealand là một trong ba nước xuất khẩu kiwi lớn nhất thế giới, bên cạnh Ý và Trung Quốc với khoảng 30% thị phần kiwi thế giới. Người tiêu dùng dễ dàng nhận ra, tất cả sản phẩm kiwi của New Zealand đều mang một nhãn hiệu chung “Zespri”. Sự thành công của Kiwi Zespri nhờ vào nhiều yếu tố nhưng quan trọng phải kể đến chuỗi cung ứng.

“Chuỗi cung ứng Zespri”

Những năm đầu khi đẩy mạnh xuất khẩu mặt hàng này, New Zealand có một số doanh nghiệp hoạt động độc lập. Thời gian sau đó, họ nhận ra một điều, các hoạt động riêng lẻ không đảm bảo chất lượng đồng đều, ảnh hưởng đến xuất khẩu kiwi chung của cả nước, vừa đẩy chi phí lên cao vừa khó cạnh tranh với các nước khác.

Vì thế, Chính phủ New Zealand đã can thiệp bằng cách thành lập Cục xúc tiến Marketing (Marketing Authority). Cục này chịu trách nhiệm đưa ra các quy định tiêu chuẩn chất lượng xuất khẩu tối thiểu đối với trái kiwi, nếu sản phẩm không đạt tiêu chuẩn này thì tuyệt đối không được phép xuất khẩu. Cơ quan này còn đảm trách xúc tiến quảng bá hình ảnh trái kiwi ra thị trường thế giới và đầu tư R&D (nghiên cứu và phát triển).

kiwi

kiwi

Chỉ sau thời gian ngắn (từ năm 1979 đến năm 1986), diện tích trồng kiwi của New Zealand tăng đáng kể từ 3.500ha lên 18.000ha, sản lượng tăng từ 4 triệu khay vào năm 1979 lên 32 triệu khay vào năm 1986.

Kiwi không phải là một thương hiệu được bảo hộ, điều đó làm giá xuất khẩu kiwi của New Zealand bị giảm đáng kể, từ 9,5USD/ khay vào năm 1986 xuống còn 4,83USD/khay vào năm 1988. Hiện tượng này gây thiệt hại nặng nề cho hơn 2.500 nông dân trồng kiwi của New Zealand.

Vì vậy, để bảo vệ nông dân, Chính phủ New Zealand một lần nữa cho ra đời tổ chức New Zealand Kiwifruit Marketing Board (NZKMB) là cơ quan duy nhất được quyền mua, phân phối và tiếp thị mặt hàng kiwi ra thị trường thế giới.

Thương hiện Zespri đã ra đời.

Chủ sở hữu và lợi nhuận

Hơn 2.700 nông dân trồng kiwi của New Zealand tham gia vào Zespri có tư cách chủ sở hữu (được sở hữu cổ phần và chia cổ tức).

Tất cả doanh thu từ xuất khẩu kiwi sẽ do Zespri quản lý, sau khi trừ chi phí liên quan gồm cả hoạt động hợp tác đầu tư phát triển (R&D), số tiền còn lại, Zespri chia cho người trồng kiwi, căn cứ vào chủng loại kiwi, số lượng đóng góp, mùa vụ…

Như thế, người dân trồng kiwi nhận được tiền theo hai phần: phần thứ nhất là số tiền ứng trước vào đầu mùa vụ, căn cứ vào dự báo sản lượng trên cơ sở thống kê của những năm trước; phần còn lại được tất toán khi mùa vụ kết thúc.

Sự phối hợp giữa Chính phủ New Zealand, Zespri và đơn vị phục trách R&D

Có thể thấy, việc đầu tư nâng cao năng suất và chất lượng trái kiwi không thuộc về từng người dân riêng lẻ mà là công việc chung của cả chuỗi và Chính phủ New Zealand. Trong đó, các cơ quan chức năng của Chính phủ tham gia trực tiếp trong hai việc chính: đầu tư trồng mới và xâm nhập thị trường (thông qua một đơn vị duy nhất (NZKMB) phụ trách marketing sản phẩm ra thị trường thế giới).

chuoi cung ung kiwi

chuoi cung ung kiwi

Ngoài ra, Chính phủ còn đóng vai trò gián tiếp trong hoạt động R&D đảm bảo chất lượng, vệ sinh an toàn thực phẩm và dinh dưỡng; tham gia nghiên cứu nhằm nâng cao năng suất cây trồng và quản lý chuỗi cung ứng.

Chuỗi cung ứng trái cây Việt: thiếu vắng nhạc trưởng

VN rất đa dạng, phong phú về chủng loại trái cây và đang xuất khẩu sang các nước, tuy nhiên, hiếm loại trái cây nào của chúng ta có thương hiệu đủ mạnh để người tiêu dùng thế giới tin tưởng và ghi nhớ.

Hạn chế này xuất phát từ nhiều nguyên nhân.

Người nông dân trồng trái cây, đến khi thu hoạch thì chủ yếu chỉ bán qua các thương lái trung gian - những người mua với giá rẻ từ nông dân và bán lại cho DN xuất khẩu với giá cao hơn để hưởng chênh lệch. Điều này làm giảm đi một phần đáng kể lợi nhuận hợp lý của nông dân để đầu tư cải tiến công nghệ, nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm.

Người dân tham gia vào hoạt động xuất khẩu trái cây với vai trò là người bán hàng đơn thuần theo từng vụ, họ không hề có bất cứ quyền lợi nào từ hoạt động xuất khẩu nên nông dân cũng không cần có sự ràng buộc trách nhiệm nào đối với hoạt động này.

Vì thế, trong những giai đoạn cần hàng để xuất khẩu, nông dân rất dễ từ bỏ việc cung cấp hàng hóa cho công ty mà chỉ muốn bán lẻ ra thị trường nội địa vì giá cao hơn. Điều này làm cho DN phải tốn nhiều thời gian và chi phí mới huy động được hàng nhưng chất lượng chưa chắc được đảm bảo.

thanh long xuat khau

thanh long xuat khau

Ảnh minh họa: news zing

Vì không có chuỗi cung ứng hiệu quả nên người dân không thể nắm bắt hết nhu cầu thị trường cũng như điều kiện để trái cây của mình có giá cao hơn và không bị thương lái ép giá. Hệ quả, để tăng lợi nhuận và giảm chi phí, không ít người sử dụng nguồn nguyên liệu đầu vào, thuốc bảo vệ thực vật, phân bón không đạt tiêu chuẩn, làm giảm chất lượng hàng hóa và gây nguy hại cho sức khỏe người tiêu dùng. Vòng luẩn quẩn giữa giá thấp, chất lượng làm cho lợi ích bền vững lâu dài của ngành bị ảnh hưởng nghiêm trọng.

Thiếu uy tín và tinh thần đoàn kết tập thể. Lợi ích giữa các bên liên quan đến sản xuất, xuất khẩu không được minh bạch, rõ ràng, gây đố kỵ và cạnh tranh lẫn nhau. Các DN chỉ cố làm sao để thu lại lợi nhuận trước mắt theo kiểu “ăn xổi ở thì” mà quên đi lợi ích lâu dài và lợi ích quốc gia. Vì vậy nhiều DN gian dối trong xuất khẩu, chèn hàng kém chất lượng. Với cách làm ăn như thế, khách hàng chỉ đến một lần và sẽ không bao giờ trở lại, DN mất uy tín trên thị trường sẽ dễ dẫn đến phá sản.

nha may che bien trai cay xuat khau

nha may che bien trai cay xuat khau

Ảnh : thuongmai.vn

Thiếu sự gắn kết và hỗ trợ chặt chẽ từ các bên. Không chỉ riêng ngành xuất khẩu trái cây mà nhiều ngành khác ở VN cũng trong tình trạng tương tự: thiếu sự phối hợp giữa công tác R&D và khâu nuôi trồng, bảo quản, tiếp nhận, truyền đạt thông tin, xúc tiến marketing. Mọi hoạt động dkhá rời rạc dẫn đến sự chuệch choạc trong hợp tác.

Không có một đơn vị đủ năng lực chuyên môn và trách nhiệm hỗ trợ công tác xúc tiến giới thiệu sản phẩm ra thị trường nước ngoài đồng thời duy trì và phát triển mối quan hệ với khách hàng.

Chưa có một hệ thống kiểm soát và quản lý chất lượng trái cây xuất khẩu một cách chặt chẽ. VN có tiêu chuẩn riêng nhưng việc giám định chất lượng còn nhập nhằng, cơ quan kiểm tra chất lượng hoạt động độc lập và cũng không có lợi ích liên quan đối với kết quả xuất khẩu nên chưa thực sự “toàn tâm toàn ý” đảm bảo chất lượng sản phẩm chính xác nhất.

Ý kiến bạn đọc

Chưa có ý kiến nào. Hãy là người để lại ý kiến đầu tiên.

Ý kiến của bạn

0

Tối thiểu 10 chữTiếng Việt có dấuKhông chứa liên kếtGửi bình luận

Vui lòng nhập mã bảo mật để gửi bình luận lên hệ thống
Gửi bình luận

Hoàn thành phê duyệt phương án cơ cấu lại doanh nghiệp nhà nước trước ngày 15/1

Ngày 14/01/2019 lúc 11:09

Thủ tướng chỉ đạo các bộ, ngành, địa phương, các doanh nghiệp nhà nước trước ngày 15/1/2019 phải hoàn thành việc phê duyệt hoặc trình cấp có thẩm quyền phê duyệt phương án cơ cấu lại các doanh nghiệp thuộc lĩnh vực quản lý.

Lễ công bố 500 doanh nghiệp lớn nhất Việt Nam năm 2018

1 Giờ trước

Hôm nay 16/01, Công ty cổ phần Báo cáo Đánh giá Việt Nam (Vietnam Report), kết hợp cùng Báo VietnamNet chính thức tổ chức Lễ công bố Bảng xếp hạng VNR500 - Top 500 doanh nghiệp lớn nhất Việt Nam năm 2018.

Diễn đàn Kinh tế Việt Nam năm 2019: Bàn luận về các vấn đề lớn của kinh tế đất nước

2 Giờ trước

Hôm nay, tại Hà Nội, Diễn đàn Kinh tế Việt Nam năm 2019 sẽ được Chính phủ và Ban Kinh tế Trung ương phối hợp tổ chức. Diễn đàn dự kiến diễn ra trong hai ngày.

Đắk Lắk: Họp báo công bố về Lễ hội Cà phê Buôn Ma Thuột lần thứ 7

11 Giờ trước

Chiều 15/01/2019 tại khách sạn Mường Thanh, TP. Buôn Ma Thuột, UBND tỉnh Đắk Lắk đã tổ chức họp báo giới thiệu về Lễ hội Cà phê Buôn Ma Thuột lần thứ 7 năm 2019. Lễ hội cà phê Buôn Ma Thuột lần thứ 7 sẽ diễn ra tại TP. Buôn Ma Thuột, tỉnh Đắk Lắk từ ngày 9/3/2019 đến ngày 16/3/2019 với nhiều chương trình đặc sắc.

Thời tiết

TP Hồ Chí Minh

Hiện tại

30.9°

Trời đẹp

17/01

23° - 33°

Mây âm u

18/01

23° - 33°

Mây âm u

19/01

23° - 34°

Mây rải rác

Nguồn: Weathers Underground

Tỷ giá ngoại tệ

Tỷ giá ngoại tệ cập nhật vào 16/01/2019 19:52
Mã NTTiền mặtChuyển khoảnBán
AUD16,486.1216,585.6316,766.76
EUR26,284.1026,363.1927,021.73
GBP29,547.8829,756.1730,021.05
JPY210.37212.49220.81
SGD16,912.5417,031.7617,217.77
THB717.65717.65747.59
USD23,155.0023,155.0023,245.00
Nguồn: Vietcombank

Giá xăng dầu

Giá xăng, dầu cập nhật ngày 16/01/2019 12:02
Loại xăng dầuĐơn vịGiá vùng 1Giá vùng 2
Dầu hỏaVND/L14,18014,460
DO 0,001S-VVND/L15,05015,350
DO 0,05S-IIVND/L14,90015,190
E5 RON 92-IIVND/L16,27016,590
Xăng RON 95-IIIVND/L17,60017,950
Xăng RON 95-IVVND/L17,75018,100
Nguồn: Petrolimex