Cảng biển mới và mô hình 3PL

(VLR) (Vietnam Logistics Review) Đầu tư vào cảng biển là việc cá nhân hoặc tổ chức bỏ tài sản hữu hình hoặc vô hình để tạo ra tài sản tại cảng biển. Theo quy định của Luật Hàng hải VN 2005, “Cảng biển bao gồm vùng đất, vùng nước được xây dựng kết cấu hạ tầng và lắp đặt trang thiết bị cho tàu biển vào, rời, hoạt động để bốc, dỡ hàng hóa, đón trả khách và thực hiện các dịch vụ khác.” Trong bài này, tác giả muốn vận dụng mô hình quản trị logistics (3PL) để hình thành phương pháp “đầu tư vào cảng biển” mới ở VN.

(Vietnam Logistics Review) Đầu tư vào cảng biển là việc cá nhân hoặc tổ chức bỏ tài sản hữu hình hoặc vô hình để tạo ra tài sản tại cảng biển. Theo quy định của Luật Hàng hải VN 2005, “Cảng biển bao gồm vùng đất, vùng nước được xây dựng kết cấu hạ tầng và lắp đặt trang thiết bị cho tàu biển vào, rời, hoạt động để bốc, dỡ hàng hóa, đón trả khách và thực hiện các dịch vụ khác.” Trong bài này, tác giả muốn vận dụng mô hình quản trị logistics (3PL) để hình thành phương pháp “đầu tư vào cảng biển” mới ở VN.

DỰ ÁN CẢNG BIỂN MỚI

Hệ thống cảng biển VN qua 3 lần điều chỉnh quy hoạch (Quyết định 202 QĐ-TTg 12/10/1999, Quyết định 2190 QĐ-TTg ngày 24.12.2009, Quyết định 1037 QĐ-TTg ngày 24.6.2014) tuy có nhiều tiến bộ nhưng hệ thống cảng đang trong tình trạng manh mún, quản lý còn lạc hậu… Hệ thống kết nối thiếu đồng bộ dẫn tới VN chưa hình thành mắt xích chính trong hệ thống phân phối toàn cầu. Phương pháp luận trong quy hoạch đang bộc lộ quá nhiều yếu kém, dẫn tới cảng phục vụ đội tàu lớn (18.000 TEU - 19.000 TEU) của thế giới chúng ta chưa có… hiện có hàng trăm cảng nhưng sử dụng chưa hết công suất.

Mt câu hỏi lớn được đặt ra là: Cảng biển cần có “dự án mới” là loại cảng nào?

Để trả lời câu hỏi đó chắc không phải dễ, bởi lẽ hiện tại bao nhiêu “cảng biển mới” đang được xây dựng, biết bao luồng vào cảng đang tiêu tốn hàng nghìn tỷ đồng trong bối cảnh “nguồn ngân sách” khó khăn… vẫn chưa có hồi kết theo hướng “hiệu quả kinh tế”. Với lẽ đó tôi chỉ trả lời về mặt “lý thuyết thị trường trong thời kỳ hội nhập quốc tế” rằng: Cần có dự án cảng biển mới (Gọi là: “cảng biển mới”) đáp ứng yêu cầu thị trường vận tải biển quốc tế cho hàng trăm năm sau?

CẢNG BIỂN MỚI CÓ ĐẶC ĐIỂM GÌ?

Thứ nhất: “Cảng biển mới” sẽ là nơi ra, vào làm hàng của các tàu biển thế giới có thể bốc, dỡ hàng. Nhất là tàu chuyên dùng: container, tàu chở khí hoá lỏng, tầu chở hàng rời…” Cảng biển mới” gắn liền với mắt xích chuỗi phân phối toàn cầu theo mô hình Logistics (Global logistics hub). Theo thông tin mới nhất: Tàu container đã có loại lớn nhất 19.000 TEU, các tàu container loại 4.000 TEU sẽ dần chuyển đi trên các tuyến feeder. Như vậy, nếu VN không có loại “Cảng biển mới” thì các tàu biển container thế hệ mới sẽ không vào cảng nào của VN trong thời gian tới.

Thứ hai: Hệ thống quản lý “Cảng biển mới” phải tương ứng trình độ quản lý của các cảng tiên tiến trong khu vực: Singapore, Hồng Kông, Thượng Hải.

Thứ ba: “Cảng biển mới” được đầu tư từ nguồn ngân sách chủ yếu ngoài Nhà nước”… Để có thể gọi vốn từ các thành phần kinh tế khác thì hệ thống Tarift (Phí và giá theo luật VN) phải đảm bảo đúng “cơ chế thị trường - Cạnh tranh trong khu vực - đồng thời có sự quản lý của Nhà nước - tránh độc quyền). Trong tương lai gần, Nhà nước sẽ không đầu tư vào DN, cảng biển sẽ là cơ sở kinh doanh của các DN nên không thể đầu tư từ ngân sách Nhà nước.

MÔ HÌNH “3PL” GIẢI QUYẾT TẠO VỐN ĐẦU TƯ “CẢNG BIỂN MỚI”

Đầu tư vào “Cảng biển mới” trải qua các giai đoạn: Chuẩn bị đầu tư, thực hiện và quản lý dự án đầu tư. “Cảng biển mới” là dự án có xây dựng nên trong các giai đoạn lại hình thành các công việc: Lập báo cáo tiền khả thi, báo cáo khả thi… trong đó sẽ xuất hiện các mục chuẩn bị xây dựng công trình: Khảo sát, thiết kế, xây dựng, nghiệm thu, bàn giao, bảo hành…

Tóm lại, để hình thành việc đầu tư “Cảng biển mới” theo quy định Luật Hàng hải, Luật Xây dựng và thông lệ quốc tế sẽ có rất nhiều dịch vụ. Đó là “hàng hóa” trong xây dựng cảng biển. Nhà đầu tư “Cảng biển mới” cần biết hiệu quả kinh tế thông qua báo cáo khả thi (FS) trong đó các dịch vụ xây dựng cảng, các giải pháp quản lý, bảo vệ môi trường… đã là những mối liên kết chặt chẽ. Sự phối hợp các dịch vụ nhằm đáp ứng các quá trình xây dựng thường người ta áp dụng thành tựu khoa học quản lý: PERT, sơ đồ thời gian…

Tuy nhiên, khi mở rộng ra các khâu tài chính, thông tin, “hàng hóa” (dịch vụ) thì các công cụ ấy bị hạn chế. Từ những nhược điểm đó, các dự án lớn nói chung, “cảng biển mới” được nhiều nhà đầu tư trên thế giới áp dụng mô hình “3PL”. Mô hình minh họa kèm theo là một ví dụ của tập đoàn kinh tế lớn, với uy tín quốc tế có thể thu xếp các khâu liên quan trong hoạt động đầu tư từ chuẩn bị đầu tư, thực hiện xây dựng, tới tổ chức khai thác cảng biển. Các nội dung đó được thể hiện dưới đây:

Chuẩn bị đầu tư: Xác định nguồn tài chính từ người đầu tư (Equity - Investors), vốn vay (Debt), tiền cho thuê cảng (leasing); Kế hoạch tài chính của từng giai đoạn: Làm FS, khảo sát, thiết kế, xây dựng, bàn giao…; Phân tích các yếu tố thị trường, mô hình kinh tế, mô hình tài chính, giải pháp kỹ thuật, nhân tố xã hội, văn hóa, môi trường… Để “quyết định đầu tư” từ người đầu tư là chủ dự án “cảng biển mới”; Chuẩn bị các thủ tục hành chính để được cấp giấy phép thích hợp theo quy định của luật pháp: Xây dựng theo quy hoạch cảng biển VN, chấp nhận chủ trương đầu tư tùy theo cảng loại I, II, III, được phép xây dựng sau khi có thiết kế sơ bộ, thiết kế cơ sở, thiết kế kỹ thuật…; và Chuẩn bị hợp đồng Xây dựng (BT, EPC…).

Thực hiện xây dựng: Khảo sát địa hình, địa chất, thủy văn…; Thiết kế xây dựng; Các thủ tục hành chính để được phép xây dựng; Tổ chức xây dựng “cảng biển mới” với việc cung cấp vật liệu, nguyên liệu, nhiên liệu nhân lực kịp thời theo yêu cầu công trình; Nghiệm thu các hạng mục công trình đã xây dựng; Làm các thủ tục hành chính để hoàn thành đưa cảng vào khai thác.

Khai thác cảng biển mới: Cảng biển bao gồm vùng đất, vùng nước do chủ sở hữu được cơ quan Nhà nước xác định; Hình thành cơ quan Nhà nước để quản lý cảng: chính quyền cảng, hải quan, biên phòng,…; Quản lý giá và phí (Tarift): Phí trọng tải, phí hoa tiêu, phí an toàn hàng hải…; Quản lý kinh doanh của các bến tàu, cầu tàu, các loại tàu phục vụ.

HUY ĐỘNG NGUỒN LỰC THEO MÔ HÌNH PPP

Nhu cầu hình thành “Cảng biển mới” theo thị trường quốc tế là đòi hỏi rất cấp thiết nhằm tạo cho VN hội nhập quốc tế mạnh mẽ hơn. Tuy nhiên, mô hình đầu tư cảng biển VN hiện nay quá đơn điệu. Nhiều cảng đã và đang xây dựng vẫn dựa trên “nguồn ngân sách Nhà nước”, đó là điều cần sớm xử lý để tránh những tổn thất không đáng có. Khi nghiên cứu mô hình “3PL” của nước ngoài để giải quyết xây dựng “cảng biển mới”, không đầu tư từ ngân sách Nhà nước tôi rất hứng thú… Tuy nhiên đọc Luật Đầu tư vừa được Quốc hội thông qua, tôi thật hụt hẫng vì nó chưa có tính đột phá trong xây dựng “cảng biển mới” khi huy động mọi nguồn lực theo mô hình PPP mà thế giới đang áp dụng. Tôi giới thiệu mô hình này, mong các cơ quan liên quan của Nhà nước sớm nghiên cứu, tổ chức hội thảo để có thể sớm áp dụng vào VN tránh mô hình “PPP” như đang lưu hành ở nước ta.

Ý kiến bạn đọc

Chưa có ý kiến nào. Hãy là người để lại ý kiến đầu tiên.

Ý kiến của bạn

0

Tối thiểu 10 chữTiếng Việt có dấuKhông chứa liên kếtGửi bình luận

Vui lòng nhập mã bảo mật để gửi bình luận lên hệ thống
Gửi bình luận

Bình ổn giá thị trường dịp Tết Kỷ Hợi 2019

Ngày 15/12/2018 lúc 11:24

Trong dịp Tết Kỷ Hợi 2019, theo đánh giá của Sở Công Thương Hà Nội, giá cả thịtrường không có biến động bất thường và mức độ tăng thấp hơn Tết năm trước. Trong những tháng cuối năm 2018, giá cả có khả năng sẽ có xu hướng tăng nhẹ.

276 doanh nghiệp kết nối với Hệ thống quản lý hải quan tự động

Ngày 15/12/2018 lúc 11:17

Số lượng doanh nghiệp kết nối tập trung chủ yếu liên quan đến kinh doanh cảng biển, hãng tàu, địa điểm kiểm tra hàng hóa tập trung…

Miễn thuế nhập thiết bị dự án đường sắt Bến Thành - Suối Tiên

Ngày 15/12/2018 lúc 11:13

Bộ Tài chính được giao khẩn trương rà soát về chủng loại hàng hóa và định lượng hàng được miễn thuế nhập khẩu.

Thời tiết

TP Hồ Chí Minh

Hiện tại

32°

Mây rải rác

17/12

24° - 33°

Mây rải rác

18/12

24° - 33°

Mây rải rác

19/12

25° - 34°

Trời đẹp

Nguồn: Weathers Underground

Tỷ giá ngoại tệ

Tỷ giá ngoại tệ cập nhật vào 16/12/2018 13:50
Mã NTTiền mặtChuyển khoảnBán
AUD16,497.3216,596.9016,778.10
EUR26,117.6026,196.1926,587.22
GBP28,984.2629,188.5829,448.30
JPY199.16201.17206.20
SGD16,727.4216,845.3417,029.25
THB696.35696.35725.40
USD23,255.0023,255.0023,345.00
Nguồn: Vietcombank

Giá xăng dầu

Giá xăng, dầu cập nhật ngày 16/12/2018 11:50
Loại xăng dầuĐơn vịGiá vùng 1Giá vùng 2
Dầu hỏaVND/L15,25015,550
DO 0,001S-VVND/L16,40016,720
DO 0,05S-IIVND/L16,25016,570
E5 RON 92-IIVND/L17,18017,520
Xăng RON 95-IIIVND/L18,45018,810
Xăng RON 95-IVVND/L18,60018,970
Nguồn: Petrolimex
"Thà tiêu tốn 1 giờ bổ sung kiến thức còn hơn cả đời chịu thua kém người khác"

"Thà tiêu tốn 1 giờ bổ sung kiến thức còn hơn cả đời chịu thua kém người khác"

Ngày 28/11/2018 lúc 08:30

1. Kỹ năng giao tiếpGiao tiếp giỏi không có nghĩa là bạn phải là một nhà hùng biện xuất sắc hoặc...