Bước chuyển 40 năm của Logistics Việt Nam

(VLR) (Vietnam Logistics Review) Chặng đường 40 năm kể từ khi thống nhất đất nước năm 1975, ngành logistics VN đã có những bước chuyển năng động và mới mẻ. Chúng ta có quyền hy vọng chặng đường tiếp theo của ngành logistics VN, với các nỗ lực từ phía Nhà nước và DN để biến nước ta thành trung tâm logistics khu vực.

(Vietnam Logistics Review) Chặng đường 40 năm kể từ khi thống nhất đất nước năm 1975, ngành logistics VN đã có những bước chuyển năng động và mới mẻ. Chúng ta có quyền hy vọng chặng đường tiếp theo của ngành logistics VN, với các nỗ lực từ phía Nhà nước và DN để biến nước ta thành trung tâm logistics khu vực.

Thuật ngữ “logistics” trên thế giới, được sử dụng đầu tiên cuối thế kỷ 19 cho mục đích quân sự. Tại VN logistics mới được du nhập vào những năm 70. Đến năm 2005, dịch vụ logistics mới xuất hiện trong Luật Thương mại VN, với khái niệm chưa thật sự đầy đủ, đó là hoạt động giao nhận, vận chuyển hàng hóa phục vụ giao thương trong nước và XNK.

Có thể trích ngang quá trình phát triển ngành logistics trong chặng đường 40 năm từ khi thống nhất đất nước (1975) đến nay để thấy được sự chuyển biến và bước đột phá từ phía Nhà nước và DN đã tiến hành trong thời kỳ này. Có thể chia sự phát triển ngành logistics VN thành hai giai đoạn từ 1975-1997 và 1997-nay:

GIAI ĐOẠN THỐNG NHẤT ĐẤT NƯỚC VÀ CHUYỂN SANG KINH TẾ THỊ TRƯỜNG: 1975-1997

Trong giai đoạn này, hoạt động logistics chỉ là vận tải, giao nhận hàng hóa XNK, vật tư nguyên liệu phục vụ nhu cầu sản xuất, tiêu dùng trong nước và sử dụng phần lớn phương thức vận tải đường bộ, đường thủy.

Trong điều kiện nền kinh tế bao cấp, sau khi thống nhất nước nhà (1975), dòng chảy hàng hóa, nguyên liệu, vật tư được phân phối theo kế hoạch nhà nước, việc giao thương còn bị hạn chế và kìm hãm. Cục Kho vận kiêm Tổng công ty Giao nhận Ngoại thương (1970) cùng với các Cục Kho vận Bộ Nội thương, Cục Đường bộ VN, Cục Hàng hải VN, Cục Hàng không Dân dụng VN (1956); Cục Hải quan Bộ Ngoại thương (1979), Tổng cục Đường biển VN (1978), Tổng cục Đường sắt VN, Cục Vận tải Đường sông... và các công ty nhà nước về giao nhận, vận tải đường biển, đường sắt... như các công ty Gemadept, Vietrans, Tổng Công ty kho vận Bộ Nội thương, Vietfracht, Liên doanh Gemartrans, Vitranschart, Vosco... ra đời trong thời kỳ này đã đánh dấu thời kỳ xây dựng phát triển ngành giao nhận vận tải trong thời kỳ đầu (bao cấp) và là tiền đề định hình ngành logistics hiện đại cho thời kỳ mới (chuyển sang kinh tế thị trường).

Trong chừng mực, có thể nói ngành logistics trong thời kỳ này đã đáp ứng một cách đầy đủ việc vận chuyển phân phối hàng hóa phục vụ sản xuất, tiêu dùng và các nhu cầu phát triển kinh tế, xã hội và quốc phòng. Thời kỳ đổi mới (1986-1997), theo Niên giám thống kê VN, tốc độ XK tăng bình quân 24% (so với giai đoạn trước đó 1976-1985 là 13,5%) và nhập khẩu tăng bình quân 16% năm (so với 7% giai đoạn trước đó).

Sau thời kỳ độc quyền kinh tế nhà nước về ngoại thương, đặc biệt thời kỳ phát triển kinh tế thị trường từ năm 1986, trong lĩnh vực ngoại thương, đầu tư nước ngoài, đặc biệt từ những năm 1994, đã xuất hiện tuy không rầm rộ, các DN liên doanh, các đại lý giao nhận vận tải trong nước và quốc tế. Đây chính là mầm mống thời kỳ phát triển ngành dịch vụ logistics hiện đại tại VN, nhưng vẫn chưa được tích hợp với các quá trình lưu kho, dự trữ hàng hóa, cảng biển, hải quan, cung ứng hàng hóa, nguyên liệu cũng như phân phối hiệu quả hàng hóa đến tay người tiêu dùng.

Hiệp hội Giao nhận Kho vận VN (VIFFAS) tiền thân Hiệp hội Doanh nghiệp Dịch vụ Logistics VN (VLA) cũng được thành lập vào thời kỳ này (11.1993).

GIAI ĐOẠN HỘI NHẬP QUỐC TẾ VÀ KHU VỰC: 1997-NAY

Ba điểm nhấn quan trọng trong thời kỳ này là sự ra đời Luật Thương mại VN 1997, Luật Thương mại VN 2005 và Cam kết VN gia nhập WTO 2006.

Khái niệm giao nhận hàng hóa đã đưa vào Luật Thương mại 1997, dù trước đó còn nhầm lẫn với vận tải, chưa thấy hết vai trò của giao nhận mở đầu cho ngành logistics hiện đại ở VN. Đây được xem là bước chuyển có tính đột phá trong thời điểm mà Liên đoàn các Hiệp hội giao nhận quốc tế (FIATA) đã được thành lập từ những năm 1926!

Sự đột phá tiếp theo, đó là sự ra đời Luật Thương mại VN 2005, lần đầu tiên sử dụng thuật ngữ logistics. Dịch vụ logistics được xem là hành vi thương mại và được nhà nước quản lý để phát triển. Tuy có độ trễ nhất định so với thế giới nhưng thời điểm 2005 là điểm mốc ngành logistics VN bước sang giai đoạn mới: giai đoạn của khám phá, nhận thức về logistics và quan trọng hơn là phát triển ngành logistics để bước qua thời kỳ “non trẻ” - theo cách nói của các chuyên gia nước ngoài đánh giá về logistics VN.

Sự kiện cũng là điểm nhấn quan trọng, VN gia nhập WTO năm 2006; trong lĩnh vực logistics VN đã cam kết một lộ trình mở cửa hội nhập các phân ngành logistics. Đây cũng chính là “phép thử” để ngành logistics VN hội nhập sâu với logistics quốc tế và khu vực, trở thành ngành kinh tế mũi nhọn và là động lực phát triển các ngành kinh tế khác.

Giai đoạn 1997-2007 cũng chứng kiến sự bùng nổ thành lập các công ty giao nhận và logistics tại VN, từ chỗ vài chục công ty ở thời kỳ đầu đã phát triển khoảng 300 DN sau năm 1997, và con số này sau năm 2007 là khoảng 800, cho đến nay con số DN logistics đang hoạt động dự đoán ở khoảng 1.300 DN, trong số đó có khoảng 30 DN nước ngoài (là những công ty đa quốc gia đầu ngành về logistics trên thế giới).

Với tốc độ tăng trưởng bình quân (từ giai đoan 1997-nay) là 24%/năm, ngành logistics VN có mức tăng trưởng tương ứng, cao hơn với tốc độ phát triển của tổng kim ngạch XK VN, và tăng nhiều lần so với GDP. Báo cáo của WB (tháng 1.2014) ước tính chi phí logistics VN khoảng 25% so với GDP, tướng ứng với 30 tỉ USD trong năm 2013. Cũng theo báo cáo của WB, dự ước cho thời kỳ 2014-2020 ngành logistics có mức tăng bình quân 27%/năm. Báo cáo về Chỉ số năng lực logistics quốc gia (LPI) của WB, VN xếp và trụ hạng 53/155 quốc gia được khảo sát từ 2007-2012, và đến năm 2014 xếp hạng 48/160 quốc gia.

Từ phía các DN logistics VN, chúng ta có thể chọn ra các DN hàng đầu như Gemadept, Tổng công ty Tân cảng Saigon, Vinatrans, Vietfracht, Transimex Saigon, Vinafco, Vinaline, Vinafreight, Viconship... bên cạnh các DN nước ngoài như Damco, Kuehne & Nagel, DHL, Shenker, Nippon Express... Về mặt chất lượng dịch vụ, theo khảo sát nội bộ của VLA (Hiệp hội DN Dịch vụ Logistics VN) có khoảng 10% hội viên VLA đã tiến hành dịch vụ logistics tích hợp (3PL) cung cấp cho khách hàng.

“Coi logistics là yếu tố then chốt thúc đẩy phát triển sản xuất hệ thống phân phối các ngành dịch vụ khác và lưu thông hàng hóa trong nước và XNK”, đó cũng là mục tiêu chiến lược phát triển ngành logistics VN. Nói cách khác Nhà nước đã thấy được vai trò động lực của logistics trong thời đại ngày nay.

Những năm gần đây Chính phủ và các Bộ, ngành đã có nhiều quy hoạch phát triển, chính sách kịp thời phù hợp thực tiễn, tạo thuận lợi cho các DN, thúc đẩy ngành logistics phát triển. Bên cạnh, việc tăng cường đầu tư cơ sở hạ tầng logistics, GTVT đã cải thiện rõ rệt, bộ mặt logistics VN không thua kém các quốc gia khu vực và các nước có ngành logistics phát triển.

Chặng đường 40 năm kể từ khi thống nhất đất nước năm 1975 đến nay tuy có dài, nhưng thật là ngắn ngủi so với toàn bộ quá trình phát triển một ngành kinh tế năng động và mới mẻ. Với ba thành tựu quan trọng: 1/ Ngành logistics VN đã chuyển mình kịp với logistics đương đại, đặc biệt sau thời kỳ gia nhập WTO, logistics VN đã hội nhập khu vực và quốc tế; 2/ Đã tạo dựng được đội ngũ DN, lao động chuyên nghiệp bước đầu nắm bắt và phát huy tiềm năng của ngành; 3/ Nhà nước, các cấp quản lý nhận thức được vai trò động lực, then chốt của logistics ứng dụng vào chiến lược phát triển kinh tế đất nước VN.

Ý kiến bạn đọc

Chưa có ý kiến nào. Hãy là người để lại ý kiến đầu tiên.

Ý kiến của bạn

0

Tối thiểu 10 chữTiếng Việt có dấuKhông chứa liên kếtGửi bình luận

Vui lòng nhập mã bảo mật để gửi bình luận lên hệ thống
Gửi bình luận

Doanh nghiệp Việt Nam xuất khẩu qua Amazon có lợi ích và rủi ro gì?

Ngày 16/04/2019 lúc 16:14

Với Amazon Global Selling, doanh nghiệp có thể nhanh chóng đưa mặt hàng của mình đến tiếp cận 1 triệu khách hàng mới ở những thị trường có thương mại điện tử tăng trưởng nhanh nhất. Sản phẩm sẽ đến được với khu vực Bắc Mỹ (Mỹ, Canada và Mexico), Nhật Bản, Trung Quốc, Úc, EU (Anh, Pháp, Đức, Ý, Tây Ban Nha).

Giải pháp trực tuyến đầu tiên trong ngành vận tải container đường biển

Ngày 18/04/2019 lúc 09:04

Ngày 15/4, Tập đoàn Kuehne + Nagel cho ra mắt sản phẩm KN Pledge – giải pháp vận tải đường biển trực tuyến đầu tiên trong ngành vận tải container.

Hàng về Cái Mép cao hơn về Cát Lái 100 USD mỗi container?

Ngày 18/04/2019 lúc 08:20

Ngày 17/4, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu và các ngành liên quan đã cùng nhau bàn các giải pháp để nâng cao năng suất, tăng lượng hàng qua hệ thống cảng container nước sâu tại tỉnh này.

Hàn Quốc mở trung tâm đăng ký visa tại TP. HCM

11 Giờ trước

Tổng lãnh sự quán Hàn Quốc tại TP. HCM vừa mở trung tâm đăng ký visa Hàn Quốc tại thành phố để tiếp nhận đơn xin thị thực nhập cảnh vào nước này.

Air Asia huỷ kế hoạch lập hãng bay giá rẻ với Hải Âu

19 Giờ trước

Dù chấm dứt hợp tác cùng Hải Âu, Air Asia vẫn quan tâm đến việc vận hành một hãng bay giá rẻ tại Việt Nam.

Nửa đầu tháng 4 - nhập siêu gần 750 triệu USD

19 Giờ trước

Đang có đà tăng trưởng xuất siêu mạnh ở tháng 3 và cả quý I, bất ngờ nửa đầu tháng 4 Việt Nam lại nhập siêu lớn với kết quả thâm hụt gần 750 triệu USD.

Thời tiết

TP Hồ Chí Minh

Hiện tại

29°

Mây rải rác

21/04

28° - 36°

Nhiều mây

22/04

27° - 36°

Nhiều mây

23/04

28° - 37°

Trời nắng

Nguồn: Weathers Underground

Tỷ giá ngoại tệ

Tỷ giá ngoại tệ cập nhật vào 20/04/2019 03:55
Mã NTTiền mặtChuyển khoảnBán
AUD16,400.1916,499.1916,679.39
EUR25,879.7825,957.6526,606.06
GBP29,806.5930,016.7130,283.90
JPY204.34206.40214.04
SGD16,916.1817,035.4317,221.48
THB715.10715.10744.93
USD23,155.0023,155.0023,255.00
Nguồn: Vietcombank

Giá xăng dầu

Giá xăng, dầu cập nhật ngày 19/04/2019 22:55
Loại xăng dầuĐơn vịGiá vùng 1Giá vùng 2
Dầu hỏaVND/L1626016580
DO 0,001S-VVND/L1768018030
DO 0,05S-IIVND/L1738017720
E5 RON 92-IIVND/L1970020090
Xăng RON 95-IIIVND/L2123021650
Xăng RON 95-IVVND/L2138021800
Nguồn: Petrolimex