Thứ ba, 27/07/2021Hotline: 0816 886 786Quảng cáo

Hạn, mặn tại Đồng bằng sông Cửu Long: Ảnh hưởng đến chuỗi cung ứng gạo, thủy sản?

(VLR) (Vietnam Logistics Review) Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) đang trong tình trạng khô hạn, xâm nhập mặn nghiêm trọng chưa từng có trong lịch sử. Hầu hết các tỉnh ĐBSCL đã công bố tình trạng thiên tai cấp 1, thậm chí một số tỉnh đã công bố tình trạng thiên tai cấp 2. Tình trạng này ảnh hưởng nghiêm trọng đến sản xuất và đời sống của người dân, đặc biệt là ảnh hưởng đến chuỗi cung ứng gạo và thủy sản của vùng.

(Vietnam Logistics Review) Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) đang trong tình trạng khô hạn, xâm nhập mặn nghiêm trọng chưa từng có trong lịch sử. Hầu hết các tỉnh ĐBSCL đã công bố tình trạng thiên tai cấp 1, thậm chí một số tỉnh đã công bố tình trạng thiên tai cấp 2. Tình trạng này ảnh hưởng nghiêm trọng đến sản xuất và đời sống của người dân, đặc biệt là ảnh hưởng đến chuỗi cung ứng gạo và thủy sản của vùng.

Hạn, mặn khốc liệt

Mực nước thượng nguồn sông Mê Kông tiếp tục xuống nhanh và thấp nhất trong vòng 90 năm qua. Mùa khô năm nay, do thiếu nước ngọt, mặn đã xâm nhập sâu vào ĐBSCL sớm hơn so với cùng kỳ hàng năm đến 2 tháng và có khả năng kết thúc muộn hơn. Các nguồn tin phổ cập đều cho biết hầu như tại các cửa sông trong vùng, mặn đã xâm nhập sâu 50-70km. Các vùng cách cửa biển từ 30-40km trải dài từ Bến Tre, Trà Vinh, Sóc Trăng, Bạc Liêu, Cà Mau, Kiên Giang không thể lấy nước ngọt. Trên sông Vàm Cỏ, xâm nhập mặn sâu trên 90km, sâu hơn trung bình nhiều năm cùng kỳ khoảng 15-25km. Có những nơi chưa từng bị xâm nhập mặn như Vĩnh Long thì nay đã bị nước mặn “tấn công”. Một số dự báo cho rằng, xâm nhập mặn tiếp tục diễn ra gay gắt ở ĐBSCL trong thời gian tới, thậm chí có thể kéo dài tới tháng 6.2016.

Các nhà khoa học đã phân tích khá nhiều về các nguyên nhân xảy ra đợt hạn và xâm nhập mặn khốc liệt này. Biến đổi khí hậu đã tác động ngày càng rõ nét ở ĐBSCL, nước biển dâng, mưa trái mùa bất thường, hiện tượng El Nino kéo dài từ năm 2015 đến nay. Trong khi đó, nước thượng nguồn sông Mê Kông lại đổ về rất ít do bị ngăn cản bởi hàng loạt các công trình thủy điện của Trung Quốc, Lào, Campuchia. Bên cạnh đó là những bất cập của nhiều công trình thủy lợi bấy lâu nay, hệ thống bao chống mặn cùng với việc san lấp các hồ chứa nước, việc chống ngập lũ cho các vùng Đồng Tháp Mười, Tứ Giác Long Xuyên với hàng loạt kênh thoát lũ ra biển Tây trước đây… cũng làm cho khả năng điều tiết tự nhiên trở nên hạn chế.

Tác động ban đầu

Hạn, mặn không chỉ gây thiệt hại đối với cây lúa, nước sinh hoạt mà còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến cây ăn trái, cây công nghiệp, thủy sản và là nguy cơ dẫn đến cháy rừng.

Theo thống kê của Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn (NN&PTNT), trong vụ Đông Xuân 2015-2016, 8 tỉnh ven biển ĐBSCL là Long An, Tiền Giang, Cà Mau, Trà Vinh, Kiên Giang, Bến Tre, Bạc Liêu và Hậu Giang đã xuống giống hơn 971.200 ha (chiếm 62,2% diện tích lúa của toàn vùng), trong đó khoảng 339.234 ha có nguy cơ bị hạn hán, xâm nhập mặn (chiếm 35,51% diện tích xuống giống của vùng ven biển). Điển hình, tại tỉnh Kiên Giang, đã có hơn 34.000 ha lúa của tỉnh bị thiệt hại và con số đó sẽ còn tăng thêm nếu tình trạng hạn hán, xâm nhập mặn tiếp tục kéo dài. Ước tính sơ bộ cho thấy, chỉ đến giữa tháng 2.2016, nông dân ĐBSCL đã bị thiệt hại hơn 1.000 tỷ đồng. Sản lượng lúa ĐBSCL ước giảm khoảng 700.000 tấn so với cùng kỳ. Nếu mặn xâm nhập kéo dài đến tháng 6.2016, sẽ có 500.000ha lúa vụ hè thu bị ảnh hưởng lớn, tương đương 1 triệu hộ với khoảng 5 triệu người gặp khó khăn, trong đó có 150.000 hộ thiếu nước sinh hoạt.

Cũng do tác động của xâm nhập mặn, diện tích vùng nuôi thủy sản bị thu hẹp đáng kể. Hầu như toàn bộ vùng quy hoạch nuôi tôm nước lợ đều bị tác động. Những vùng nuôi thủy sản ở hạ lưu sông Hậu thuộc tỉnh Bến Tre, Sóc Trăng, Trà Vinh và Kiên Giang chịu ảnh hưởng nhiều nhất, có thể dẫn đến nguy cơ phá vỡ các quy hoạch phát triển nuôi trồng thủy sản. Số liệu thống kê ban đầu của Tổng cục Thủy lợi (Bộ NN&PTNT) cho thấy, diện tích nuôi tôm bị thiệt hại là 3.771ha, chưa kể diện tích nuôi cá tra và cá lóc bị thiệt hại. Cà Mau có trên 70% diện tích nuôi thủy sản bị thiệt hại (2.700 ha), kế đến là Trà Vinh, Bến Tre có diện tích bị thiệt hại từ 30-70%. Một số địa phương có nhiều mô hình nuôi tôm được đánh giá là bền vững như tôm - lúa, tôm quảng canh, quảng canh cải tiến… cũng bị thiệt hại nặng.

Số liệu được công bố từ cuộc họp giao ban quý 1 của Tổng cục Thủy sản vào cuối tháng 3.2016 cho thấy, sản lượng khai thác thủy sản 3 tháng đầu năm 2016 ước đạt 722.100 tấn, tăng 3,7% so với cùng kỳ năm 2015, trong đó khai thác biển ước đạt 683.800 tấn, tăng 3,9%, song khai thác nội địa chỉ đạt khoảng 38.000 tấn, giảm 2,6% so với cùng kỳ năm ngoái. Về tôm nuôi, do hiện tại người dân ĐBSCL nuôi thả cầm chừng để thăm dò, chờ nước ngọt về, cùng với tình trạng chờ nước ngọt để tiến hành vụ sản xuất mới tại các tỉnh ven biển miền Bắc và miền Trung, sản lượng thu hoạch tôm lũy kế 3 tháng đầu năm đều giảm so với cùng kỳ năm 2015, ước đạt khoảng 58.500 tấn, bằng 95,1%, trong đó tôm sú khoảng 36.000 tấn bằng 97,3%, tôm thẻ chân trắng 22.500 tấn, bằng 91,8%.

Tình hình đó đã dẫn đến thực tế thiếu nguồn nguyên liệu tại nhiều nhà máy chế biến thủy sản trong vùng. Theo Hội Chế biến thủy sản tỉnh Cà Mau (CASEP), địa phương nuôi tôm lớn nhất nước, nguồn hàng cung ứng trong mấy tháng qua chỉ đạt 37-38% công suất chế biến của các nhà máy. Trong số 33 nhà máy chế biến của toàn tỉnh, có 17 cơ sở thiếu nguyên liệu, chiếm gần 50% số nhà máy đang hoạt động. Trước tình trạng cung không đủ cầu, nhiều doanh nghiệp phải nhập tôm nguyên liệu về chế biến. Theo Bộ NN&PTNT, trong quý 1/2016, VN đã phải chi 228 triệu USD NK nguyên liệu phục vụ chế biến thủy sản XK. Trong đó, nguồn cung nguyên liệu thủy sản chủ yếu đến từ Ấn Độ (34,1%), Na Uy (8,1%), Đài Loan (6,8%), Nhật Bản (5,5%) và Hàn Quốc (5,1%).

Cùng với tình trạng hạn hán ở tỉnh miền Trung, Tây Nguyên, tình trạng hạn và xâm nhập mặn ở các tỉnh ĐBSCL đã khiến ngành nông nghiệp VN tăng trưởng âm lần đầu tiên sau nhiều năm. Số liệu được Tổng cục Thống kê (Bộ Kế hoạch và Đầu tư) công bố tại cuộc họp báo về GDP và lao động - việc làm quý 1/2016 vào chiều 25.3 cho thấy, trong 3 tháng đầu năm, GDP cả nước có dấu hiệu chững lại khi chỉ tăng 5,46%, thấp hơn mức 6,12% cùng kỳ 2015. Khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản tăng trưởng âm, giảm 1,23%, trong đó, ngành nông nghiệp giảm mạnh nhất là 2,69%. Hoạt động XNK cũng khá trầm lắng với xu hướng xuất siêu trở lại, trị giá XNK hàng hóa giảm mạnh 4,8% so với cùng kỳ.

Ứng phó thế nào?

Các giải pháp để chủ động ứng phó với hạn hán và xâm nhập mặn, hạn chế khó khăn, giảm thiệt hại đối với sản xuất nông nghiệp và các ngành kinh tế khác đã được Chính phủ và các bộ, ngành, chính quyền địa phương tập trung chỉ đạo, tổ chức thực hiện nghiêm túc. Ngành ngân hàng cũng đã vào cuộc, sẵn sàng khoanh nợ, giãn nợ và cung ứng nguồn vốn mới cho các địa phương bị thiệt hại. Một số giải pháp quan trọng về quan hệ quốc tế và các nước trong khu vực cũng đã được đề cập.

Tuy nhiên, vấn đề cần giải quyết về lâu dài là làm sao để ĐBSCL phát triển bền vững trong điều kiện thiên tai khắc nghiệt. Các nhà khoa học đã đóng góp nhiều ý kiến về các giải pháp sống chung với hạn, mặn, đặc biệt là tái cơ cấu ngành trồng lúa, chọn hướng sản xuất thâm canh những cây trồng vật nuôi theo các hệ thống canh tác làm giàu bền vững tại vùng nhiễm mặn, có cách nhìn tổng thể về toàn bộ hệ thống của vùng và tránh việc từng địa phương phát triển riêng mà không quan tâm mức độ ảnh hưởng đến vùng khác. Người dân ven biển, đặc biệt là người nghèo sẽ không đủ nguồn lực để tự lo cho mình mà cần được Nhà nước hỗ trợ. Đó là những giải pháp vĩ mô và dài hạn cần sự chung tay góp sức của tất cả các bộ, ngành liên quan.

Ý kiến bạn đọc

Chưa có ý kiến nào. Hãy là người để lại ý kiến đầu tiên.

Ý kiến của bạn

0

Tối thiểu 10 chữTiếng Việt có dấuKhông chứa liên kếtGửi bình luận

Vui lòng nhập mã bảo mật để gửi bình luận lên hệ thống
Gửi bình luận

TP. HCM tăng mức độ chống dịch: Doanh nghiệp logistics cần những hướng dẫn cụ thể

Ngày 24/07/2021 lúc 09:42

Theo Hiệp hội Doanh nghiệp dịch vụ Logistics Việt Nam (VLA), việc tăng cường các biện pháp phòng chống dịch theo Chỉ thị 12-CT/TU vừa được Thành ủy TP. HCM ban hành ngày 22/7 là cần thiết trong bối cảnh dịch COVID-19 trên địa bàn Thành phố vẫn diễn ra phức tạp, số ca nhiễm hàng ngày vẫn ở mức cao. Tuy nhiên, trong Chỉ thị 12 có nhiều quy định khiến các doanh nghiệp dịch vụ logistics lúng túng khi thực hiện, rất cần sự hướng dẫn thực hiện từ các cơ quan nhằm đạt được hiệu quả cao nhất trong phòng chống dịch, đồng thời đảm bảo sự lưu thông của hàng hóa.

Nhiều giải pháp tháo gỡ khó khăn cho vận tải hàng hóa do COVID-19

Ngày 26/07/2021 lúc 15:55

"Dưới góc độ Hiệp hội Doanh nghiệp dịch vụ Logistics Việt Nam (VLA), nhận thấy chúng ta cần đặt ra giả định, tất cả lái xe đều không có động cơ che giấu dương tính COVID-19. Đề nghị cho tự kinh doanh bộ xét nghiệm để chúng tôi tự thực hiện cho lái xe của mình. Thực tế năng lực của ngành y tế không thể đảm bảo xét nghiệm cho hàng triệu lái xe. Làm được điều này vừa giúp dành nguồn lực cho hoạt động chống dịch khác, vừa giúp doanh nghiệp vận tải giảm chi phí”.

Bắc Ninh, kim ngạch xuất khẩu ước đạt 19 tỷ USD

3 Giờ trước

Là một trong những địa phương chịu ảnh hưởng nặng nề nhất của đợt dịch COVID-19 lần thứ 4 nhưng vượt lên khó khăn, Bắc Ninh vẫn duy trì và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, từng bước thực hiện thắng lợi "mục tiêu kép" mà Chính phủ đề ra.

Nghịch lý thiếu container chuyển hàng, thừa container nằm cảng biển

9 Giờ trước

Trong khi cả thế giới đang khủng hoảng thiếu container để vận chuyển hàng hóa, thì tại các cảng biển ở Việt Nam, hàng nghìn container nằm lỳ...

Các tỉnh phía Nam có dịch: Hàng hóa thiết yếu được đảm bảo

9 Giờ trước

Thông tin từ Tổng cục Quản lý thị trường (QLTT), ngày 26/7, tình hình cung ứng, lưu thông, phân phối hàng hóa thiết yếu tại các tỉnh, thành phố phía Nam đã được cải thiện. Cơ bản không còn hiện tượng thiếu hàng, người dân đi mua hàng tích trữ, giá cả giữ ổn định, tuy vẫn còn hiện tượng tăng giá ở một số mặt hàng như rau quả.

Thời tiết

Hiện tại

°

Nguồn: Weathers Underground

Tỷ giá ngoại tệ

Tỷ giá ngoại tệ cập nhật vào 27/07/2021 17:45
Mã NTTiền mặtChuyển khoảnBán
AUD16,552.2016,719.3917,243.59
EUR26,476.7926,744.2327,854.49
GBP31,000.6031,313.7432,295.52
JPY203.52205.57214.19
SGD16,526.8116,693.7517,217.15
THB619.00687.77713.61
USD22,880.0022,910.0023,110.00
Nguồn: Vietcombank

Giá xăng dầu

Giá xăng, dầu cập nhật ngày 27/07/2021 11:16
Loại xăng dầuĐơn vịGiá vùng 1Giá vùng 2
Dầu hỏaVND/L1550015810
DO 0,001S-VVND/L1688017210
DO 0,05SVND/L1653016860
Xăng E5 RON 92-IIVND/L2061021020
Xăng RON 95-II,IIIVND/L2178022210
Xăng RON 95-IVVND/L2188022310
Nguồn: Petrolimex