BOT: Phí cao, lao đao kinh tế

(VLR) (Vietnam Logistics Review) Từ đầu năm đến nay, nhiều trạm BOT đua nhau tăng phí, khiến người dân, doanh nghiệp (DN), chuyên gia kinh tế hết sức lo ngại cho việc xã hội và nền kinh tế trở nên trì trệ. Bởi, chi phí vận tải trong cơ cấu giá thành sản phẩm ở Việt Nam hiện nay từ 20% - 30% trong khi thế giới chỉ từ 5% - 10%. Như vậy, các ngành sản xuất, dịch vụ khó cạnh tranh. Đó là chưa kể, chi phí vận tải ảnh hưởng gián tiếp đến sự ổn định kinh tế vĩ mô của đất nước.

(Vietnam Logistics Review) Từ đầu năm đến nay, nhiều trạm BOT đua nhau tăng phí, khiến người dân, doanh nghiệp (DN), chuyên gia kinh tế hết sức lo ngại cho việc xã hội và nền kinh tế trở nên trì trệ. Bởi, chi phí vận tải trong cơ cấu giá thành sản phẩm ở Việt Nam hiện nay từ 20% - 30% trong khi thế giới chỉ từ 5% - 10%. Như vậy, các ngành sản xuất, dịch vụ khó cạnh tranh. Đó là chưa kể, chi phí vận tải ảnh hưởng gián tiếp đến sự ổn định kinh tế vĩ mô của đất nước.

Mang lợi ích cho nhà đầu tư?

Cả nước hiện có 96 trạm đang và sẽ thu phí trên các tuyến BOT. Tuy nhiên, các nhà đầu tư (NĐT) xây dựng trạm phí không theo qui định, nhưng vẫn được cơ quan thẩm quyền thông qua.

Chẳng hạn như tuyến Đắk Nông – TP. HCM (đường Hồ Chí Minh và QL13) chỉ khoảng 330km, đã có tới 8 trạm thu phí. Như vậy, trung bình chỉ hơn 40 km có một trạm thu phí. Tệ hại hơn nữa là QL1B Pháp Vân - Ninh Bình dài chưa đến 100km cũng có tới 3 trạm thu phí.

Dường như đang có sự xung đột gay gắt giữa lợi ích của các bên. Các dự án BOT nghiêng về việc bảo đảm thu hồi vốn cho ngân hàng và lãi cho NĐT, dẫn đến tình trạng thẩm định, đàm phán, quản lý các dự án BOT bị buông lỏng.

Vừa qua có nhiều trạm đồng loạt tăng phí vượt khung. Có nơi tăng từ 35.000-45.000 đồng/lượt.

Số liệu của Bộ Tài chính cho thấy, trong 23 trạm BOT tăng mức thu phí trên quốc lộ, thì có 5 trạm tăng từ 20.000 đồng lên 35.000 đồng/ lượt/xe (xe dưới 12 chỗ ngồi), 10 trạm tăng từ 30.000 đồng lên 35.000 đồng/lượt/xe và 5 trạm tăng từ 30.000 đồng lên 45.000 đồng/lượt/xe. Một số trạm khác theo kế hoạch trước đó sẽ có mức tăng khoảng 2.000 - 20.000 đồng/lượt/ xe.

Ngoài ra, từ ngày 05.5.2016, tuyến đường BOT Hà Nội - Bắc Giang bắt đầu thu phí từ 35.000 đồng đến 200.000 đồng mỗi lượt xe. Các tuyến quốc lộ 18, Cầu Giẽ - Ninh Bình cũng rục rịch tăng phí sau ngày 01.6...

Không còn đường nào khác?

Tình trạng nhiều trạm BOT với mức phí quá cao đã gây bức xúc cho người dân. Nhiều nơi, người dân vây hãm trạm thu phí gây ùn tắc giao thông nghiêm trọng.

Hiện nay, sự lựa chọn không đi đường BOT của người dân không còn nữa. Những con đường mới mở, đã tước bỏ quyền lựa chọn của người dân và mang lại lợi ích cho NĐT.

Chẳng hạn như Quốc lộ 5. Đây là quốc lộ cũ, NĐT bằng cách nào đó đã "xin” được cơ chế là đắp đường lên rồi kẻ chỉ để thu phí. Điều đáng nói là thu rất cao với chiêu bài nêu rõ là dùng một phần để hoàn vốn cho đường cao tốc Hà Nội – Hải Phòng. Có nghĩa là dù không sử dụng con đường cao tốc Hà Nội - Hải Phòng, nhưng người dân vẫn trả tiền cho con đường đó.

Tương tự, trạm thu phí hầm đường bộ Phước Tượng - Phú Gia được xây dựng ở vị trí không hợp lý, người dân, DN ở thị trấn Lăng Cô (huyện Phú Lộc, Thừa Thiên - Huế) và TP. Đà Nẵng sắp phải đóng những khoản phí dù không đi qua khu vực BOT.

Dự án hầm đường bộ Phước Tượng - Phú Gia nằm trên Quốc lộ 1A qua địa phận huyện Phú Lộc. Trước đây, trạm thu phí Phước Tượng - Phú Gia dự kiến đặt ở cầu Hói Rui (xã Lộc Trì, huyện Phú Lộc). Nhưng gần đây, trạm được di dời về phía cuối thị trấn Lăng Cô, cách vị trí hầm Phú Gia đến khoảng 6km nên sẽ khiến những phương tiện vận tải không lưu thông qua 2 hầm này vẫn phải đóng phí.

BOT làm "lao đao" nền kinh tế

Hạ tầng giao thông là yếu tố quan trọng thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội của mỗi quốc gia. Thế nhưng, phí cầu đường BOT đang là một trong những tác nhân hàng đầu đội giá sản phẩm, dịch vụ lên ngất ngưởng. Bên cạnh đó, năng lực giao thương hàng hóa, thông hành liên tuyến giữa các vùng miền trên cả nước đang bị kìm hãm bởi những trạm thu phí dày đặc giăng bổ khắp nơi.

Việc siết chặt các dự án BOT lại theo quy định của pháp luật là việc làm cần thiết trong giai đoạn tới. Cụ thể là việc tăng giá ở các trạm thu phí BOT trên tuyến Hà Nội - Hải Phòng đối với các loại phương tiện đều tăng lên từ 3 đến 4,5 lần, đang làm khó cho người dân, còn các DN vận tải thì đang dần mất khách hàng vì chi phí vận tải đội lên quá nhiều.

Để tồn tại, nhiều phương tiện vận tải, nhất là xe container từ Hải Phòng đi hướng Hà Nội đã phải mạo hiểm và chấp nhận cung đường xa đi vào Quốc lộ 10 - đường tỉnh 391, nhằm tránh nộp phí tại trạm số 2.

Có hay không nhóm lợi ích?

Tại sao các NĐT phải tăng phí gấp rút và nhiều như vậy? Thực tế là các NĐT phần lớn đều không đủ năng lực tài chính, nên họ đã chấp nhận chi phí tài chính cao để thực hiện hợp đồng, bây giờ là họ thu về trả lãi vay ngân hàng. Đây là “kẽ hở” trong quản lý, giám sát về vấn đề phê duyệt lựa chọn NĐT, làm cho người dân, DN nghi ngờ khả năng xảy ra nhóm lợi ích qua các dự án làm đường BOT.

Chính việc phải vay ngân hàng nguồn vốn quá lớn, với lãi vay kinh doanh, nên các dự án đường BOT liên tục tăng phí. Tuy nhiên, việc tăng phí và giá vé chưa phù hợp nhưng không hiểu vì sao vẫn được các cơ quan quản lý nhà nước "ưu ái" thông qua. Trước tình hình kinh tế đang khó khăn như hiện nay, cần thiết các cơ quan chức năng cũng phải tính toán thật thận trọng, phân tích cho NĐT thấy, thực hiện đúng để san sẻ với nền kinh tế.

Việc huy động vốn xã hội và nguồn vốn từ các NĐT tư nhân tham gia xây dựng cơ sở hạ tầng bằng hình thức BOT là một bước đột phá lớn của Bộ GTVT. Điều này đã mang lại nhiều lợi ích cho nền kinh tế, nhất là trong lĩnh vực logistics.

Tuy nhiên, sau một thời gian đưa vào sử dụng, loại hình này đã bộc lộ nhiều bất cập, cần phải có những biện pháp ứng phó nhanh chóng, kịp thời cho những kẽ hở mà thời gian qua đã kìm hãm các động lực phát triển kinh tế - xã hội.

Ý kiến bạn đọc

Chưa có ý kiến nào. Hãy là người để lại ý kiến đầu tiên.

Ý kiến của bạn

0

Tối thiểu 10 chữTiếng Việt có dấuKhông chứa liên kếtGửi bình luận

Vui lòng nhập mã bảo mật để gửi bình luận lên hệ thống
Gửi bình luận

Nhiều hoạt động tại Phiên chợ sách Đà Nẵng 2019

5 Giờ trước

Tối 22/5/2019.Thư viện Khoa học tổng hợp Đà Nẵng phối hợp với Hội Doanh nhân trẻ TP. Đà Nẵng đã tổ chức Phiên chợ sách 2019 lần I với chủ đề “Sách là bạn”. Đây là hoạt động văn hóa, xã hội có ý nghĩa được tổ chức thường niên nhằm tôn vinh, khẳng định vai trò và tầm quan trọng của sách trong thời buổi công nghệ hiện nay.

Số hóa dữ liệu quốc gia về quy hoạch: Tăng tính công khai, minh bạch

23 Giờ trước

Mới đây, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 37/NĐ-CP về quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Quy hoạch. Trong đó, xây dựng hệ thống thông tin và cơ sở dữ liệu quốc gia về quy hoạch là một trong những nội dung quan trọng được nêu rõ tại Nghị định.

10 thành phố có mức lương cao nhất thế giới

Ngày 22/05/2019 lúc 14:02

Một báo cáo mới công bố cho thấy San Francisco của Mỹ đã vượt qua Zurich của Thụy Sỹ để trở thành thành phố có mức lương và thu nhập khả dụng cao nhất thế giới.

Thời tiết

TP Hồ Chí Minh

Hiện tại

33°

Nhiều mây

24/05

26° - 34°

Mưa giông vào buổi chiều

25/05

26° - 34°

Mưa giông vào buổi chiều

26/05

26° - 32°

Mưa giông

Nguồn: Weathers Underground

Tỷ giá ngoại tệ

Tỷ giá ngoại tệ cập nhật vào 23/05/2019 14:58
Mã NTTiền mặtChuyển khoảnBán
AUD15,854.1015,949.8016,220.92
EUR25,888.8525,966.7526,693.49
GBP29,244.2629,450.4129,712.36
JPY204.99207.06213.06
SGD16,738.5216,856.5217,040.50
THB716.97716.97746.87
USD23,330.0023,330.0023,450.00
Nguồn: Vietcombank

Giá xăng dầu

Giá xăng, dầu cập nhật ngày 23/05/2019 11:58
Loại xăng dầuĐơn vịGiá vùng 1Giá vùng 2
Dầu hỏaVND/L1642016740
DO 0,001S-VVND/L1791018260
DO 0,05S-IIVND/L1761017960
E5 RON 92-IIVND/L2048020880
Xăng RON 95-IIIVND/L2159022020
Xăng RON 95-IVVND/L2174022170
Nguồn: Petrolimex