BOT: Phí cao, lao đao kinh tế

(VLR) (Vietnam Logistics Review) Từ đầu năm đến nay, nhiều trạm BOT đua nhau tăng phí, khiến người dân, doanh nghiệp (DN), chuyên gia kinh tế hết sức lo ngại cho việc xã hội và nền kinh tế trở nên trì trệ. Bởi, chi phí vận tải trong cơ cấu giá thành sản phẩm ở Việt Nam hiện nay từ 20% - 30% trong khi thế giới chỉ từ 5% - 10%. Như vậy, các ngành sản xuất, dịch vụ khó cạnh tranh. Đó là chưa kể, chi phí vận tải ảnh hưởng gián tiếp đến sự ổn định kinh tế vĩ mô của đất nước.

(Vietnam Logistics Review) Từ đầu năm đến nay, nhiều trạm BOT đua nhau tăng phí, khiến người dân, doanh nghiệp (DN), chuyên gia kinh tế hết sức lo ngại cho việc xã hội và nền kinh tế trở nên trì trệ. Bởi, chi phí vận tải trong cơ cấu giá thành sản phẩm ở Việt Nam hiện nay từ 20% - 30% trong khi thế giới chỉ từ 5% - 10%. Như vậy, các ngành sản xuất, dịch vụ khó cạnh tranh. Đó là chưa kể, chi phí vận tải ảnh hưởng gián tiếp đến sự ổn định kinh tế vĩ mô của đất nước.

Mang lợi ích cho nhà đầu tư?

Cả nước hiện có 96 trạm đang và sẽ thu phí trên các tuyến BOT. Tuy nhiên, các nhà đầu tư (NĐT) xây dựng trạm phí không theo qui định, nhưng vẫn được cơ quan thẩm quyền thông qua.

Chẳng hạn như tuyến Đắk Nông – TP. HCM (đường Hồ Chí Minh và QL13) chỉ khoảng 330km, đã có tới 8 trạm thu phí. Như vậy, trung bình chỉ hơn 40 km có một trạm thu phí. Tệ hại hơn nữa là QL1B Pháp Vân - Ninh Bình dài chưa đến 100km cũng có tới 3 trạm thu phí.

Dường như đang có sự xung đột gay gắt giữa lợi ích của các bên. Các dự án BOT nghiêng về việc bảo đảm thu hồi vốn cho ngân hàng và lãi cho NĐT, dẫn đến tình trạng thẩm định, đàm phán, quản lý các dự án BOT bị buông lỏng.

Vừa qua có nhiều trạm đồng loạt tăng phí vượt khung. Có nơi tăng từ 35.000-45.000 đồng/lượt.

Số liệu của Bộ Tài chính cho thấy, trong 23 trạm BOT tăng mức thu phí trên quốc lộ, thì có 5 trạm tăng từ 20.000 đồng lên 35.000 đồng/ lượt/xe (xe dưới 12 chỗ ngồi), 10 trạm tăng từ 30.000 đồng lên 35.000 đồng/lượt/xe và 5 trạm tăng từ 30.000 đồng lên 45.000 đồng/lượt/xe. Một số trạm khác theo kế hoạch trước đó sẽ có mức tăng khoảng 2.000 - 20.000 đồng/lượt/ xe.

Ngoài ra, từ ngày 05.5.2016, tuyến đường BOT Hà Nội - Bắc Giang bắt đầu thu phí từ 35.000 đồng đến 200.000 đồng mỗi lượt xe. Các tuyến quốc lộ 18, Cầu Giẽ - Ninh Bình cũng rục rịch tăng phí sau ngày 01.6...

Không còn đường nào khác?

Tình trạng nhiều trạm BOT với mức phí quá cao đã gây bức xúc cho người dân. Nhiều nơi, người dân vây hãm trạm thu phí gây ùn tắc giao thông nghiêm trọng.

Hiện nay, sự lựa chọn không đi đường BOT của người dân không còn nữa. Những con đường mới mở, đã tước bỏ quyền lựa chọn của người dân và mang lại lợi ích cho NĐT.

Chẳng hạn như Quốc lộ 5. Đây là quốc lộ cũ, NĐT bằng cách nào đó đã "xin” được cơ chế là đắp đường lên rồi kẻ chỉ để thu phí. Điều đáng nói là thu rất cao với chiêu bài nêu rõ là dùng một phần để hoàn vốn cho đường cao tốc Hà Nội – Hải Phòng. Có nghĩa là dù không sử dụng con đường cao tốc Hà Nội - Hải Phòng, nhưng người dân vẫn trả tiền cho con đường đó.

Tương tự, trạm thu phí hầm đường bộ Phước Tượng - Phú Gia được xây dựng ở vị trí không hợp lý, người dân, DN ở thị trấn Lăng Cô (huyện Phú Lộc, Thừa Thiên - Huế) và TP. Đà Nẵng sắp phải đóng những khoản phí dù không đi qua khu vực BOT.

Dự án hầm đường bộ Phước Tượng - Phú Gia nằm trên Quốc lộ 1A qua địa phận huyện Phú Lộc. Trước đây, trạm thu phí Phước Tượng - Phú Gia dự kiến đặt ở cầu Hói Rui (xã Lộc Trì, huyện Phú Lộc). Nhưng gần đây, trạm được di dời về phía cuối thị trấn Lăng Cô, cách vị trí hầm Phú Gia đến khoảng 6km nên sẽ khiến những phương tiện vận tải không lưu thông qua 2 hầm này vẫn phải đóng phí.

BOT làm "lao đao" nền kinh tế

Hạ tầng giao thông là yếu tố quan trọng thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội của mỗi quốc gia. Thế nhưng, phí cầu đường BOT đang là một trong những tác nhân hàng đầu đội giá sản phẩm, dịch vụ lên ngất ngưởng. Bên cạnh đó, năng lực giao thương hàng hóa, thông hành liên tuyến giữa các vùng miền trên cả nước đang bị kìm hãm bởi những trạm thu phí dày đặc giăng bổ khắp nơi.

Việc siết chặt các dự án BOT lại theo quy định của pháp luật là việc làm cần thiết trong giai đoạn tới. Cụ thể là việc tăng giá ở các trạm thu phí BOT trên tuyến Hà Nội - Hải Phòng đối với các loại phương tiện đều tăng lên từ 3 đến 4,5 lần, đang làm khó cho người dân, còn các DN vận tải thì đang dần mất khách hàng vì chi phí vận tải đội lên quá nhiều.

Để tồn tại, nhiều phương tiện vận tải, nhất là xe container từ Hải Phòng đi hướng Hà Nội đã phải mạo hiểm và chấp nhận cung đường xa đi vào Quốc lộ 10 - đường tỉnh 391, nhằm tránh nộp phí tại trạm số 2.

Có hay không nhóm lợi ích?

Tại sao các NĐT phải tăng phí gấp rút và nhiều như vậy? Thực tế là các NĐT phần lớn đều không đủ năng lực tài chính, nên họ đã chấp nhận chi phí tài chính cao để thực hiện hợp đồng, bây giờ là họ thu về trả lãi vay ngân hàng. Đây là “kẽ hở” trong quản lý, giám sát về vấn đề phê duyệt lựa chọn NĐT, làm cho người dân, DN nghi ngờ khả năng xảy ra nhóm lợi ích qua các dự án làm đường BOT.

Chính việc phải vay ngân hàng nguồn vốn quá lớn, với lãi vay kinh doanh, nên các dự án đường BOT liên tục tăng phí. Tuy nhiên, việc tăng phí và giá vé chưa phù hợp nhưng không hiểu vì sao vẫn được các cơ quan quản lý nhà nước "ưu ái" thông qua. Trước tình hình kinh tế đang khó khăn như hiện nay, cần thiết các cơ quan chức năng cũng phải tính toán thật thận trọng, phân tích cho NĐT thấy, thực hiện đúng để san sẻ với nền kinh tế.

Việc huy động vốn xã hội và nguồn vốn từ các NĐT tư nhân tham gia xây dựng cơ sở hạ tầng bằng hình thức BOT là một bước đột phá lớn của Bộ GTVT. Điều này đã mang lại nhiều lợi ích cho nền kinh tế, nhất là trong lĩnh vực logistics.

Tuy nhiên, sau một thời gian đưa vào sử dụng, loại hình này đã bộc lộ nhiều bất cập, cần phải có những biện pháp ứng phó nhanh chóng, kịp thời cho những kẽ hở mà thời gian qua đã kìm hãm các động lực phát triển kinh tế - xã hội.

Ý kiến bạn đọc

Chưa có ý kiến nào. Hãy là người để lại ý kiến đầu tiên.

Ý kiến của bạn

0

Tối thiểu 10 chữTiếng Việt có dấuKhông chứa liên kếtGửi bình luận

Vui lòng nhập mã bảo mật để gửi bình luận lên hệ thống
Gửi bình luận

VLA tổ chức thành công Hội nghị nhóm công tác đường biển của FIATA

Ngày 18/02/2019 lúc 09:28

Hội nghị Nhóm công tác đường biển của FIATA (WGS) đã được VLA tổ chức thành công lần đầu tiên tại Khách sạn Sheraton Saigon, TP. HCM từ 11-12 tháng 2/2019. Ông Lê Duy Hiệp, Chủ tịch VLA đã nhiệt liệt chào mừng và hoan nghênh các đại biểu quốc tế và trong nước tham dự Hội nghị ngay những ngày làm việc đầu tiên của năm mới sau Tết Nguyên đán.

Cảng nước sâu Việt Nam đón sóng CPTPP

5 Giờ trước

Hãng tàu container lớn thứ 4 thế giới có kế hoạch thực hiện các chuyến tàu trực tiếp từ TP. HCM sang Úc trong năm 2019.

Xây dựng trung tâm logistics hạng II tại Cần Thơ

5 Giờ trước

Hội thảo đã chỉ ra một số điểm bất cập của hiện trạng logistics của Cần Thơ và xác định thành lập Trung tâm logistics là quan trọng.

Khởi nghiệp cùng logistics

4 Giờ trước

Tiếp nối thành công của cuộc thi "Tài năng trẻ Logistics Việt Nam 2018", nhằm giúp các em sinh viên có định hướng tốt hơn trong việc lựa chọn nghề nghiệp liên quan đến logistics, Mạng lưới Đào tạo Logistics Việt Nam tổ chức tọa đàm "Khởi nghiệp cùng logistics" tại Hà Nội ngày 16/3 và TP. HCM ngày 23/3 tới.

Hai mối nguy của công nghiệp ôtô toàn cầu trong 2019

5 Giờ trước

Sau một năm 2018 đầy khó khăn, ngành công nghiệp ôtô của thế giới có khả năng tiếp tục đối diện với thách thức lớn trong 2019...

Nhân ngày Thầy thuốc Việt Nam: suy ngẫm về hai từ bác - sỹ

22 Giờ trước

Từ chung để chỉ người có khả năng khám bệnh, chẩn đoán và đưa ra các biện pháp điều trị cho người bệnh trong tiếng Anh hay tiếng Pháp đều là Doctor hay Docteur. Từ Doctor được sử dụng mang nghĩa “Tiến sỹ”, “Bác học” và “Bác sỹ”. Vậy với người Việt Nam chúng ta từ “bác sỹ” nên được hiểu như thể nào với ý nghĩa nhân văn to lớn của nó. Nhân ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/2), chúng ta cùng suy ngẫm về hai từ bác - sỹ.

Thời tiết

TP Hồ Chí Minh

Hiện tại

32.4°

Trời đẹp

22/02

24° - 34°

Mây rải rác

23/02

24° - 34°

Mây rải rác

24/02

24° - 34°

Mây rải rác

Nguồn: Weathers Underground

Tỷ giá ngoại tệ

Tỷ giá ngoại tệ cập nhật vào 21/02/2019 12:55
Mã NTTiền mặtChuyển khoảnBán
AUD16,440.4516,539.6916,720.32
EUR26,143.3826,222.0526,877.06
GBP29,941.5230,152.5930,420.98
JPY202.47204.52210.45
SGD16,971.1817,090.8217,277.47
THB732.06732.06762.60
USD23,160.0023,160.0023,260.00
Nguồn: Vietcombank

Giá xăng dầu

Giá xăng, dầu cập nhật ngày 21/02/2019 11:55
Loại xăng dầuĐơn vịGiá vùng 1Giá vùng 2
Dầu hỏaVND/L14,18014,460
DO 0,001S-VVND/L15,10015,400
DO 0,05S-IIVND/L14,90015,190
E5 RON 92-IIVND/L16,27016,590
Xăng RON 95-IIIVND/L17,60017,950
Xăng RON 95-IVVND/L17,75018,100
Nguồn: Petrolimex