Xóa, khoanh nợ thuế cần minh bạch và công bằng

(VLR) (Vietnam Logistics Review) Cuối tháng 9 vừa qua, Chính phủ đã xem xét dự thảo nghị quyết trình Quốc hội về một số giải pháp tháo gỡ khó khăn cho DN do Bộ Tài chính (BTC) soạn thảo. Nếu trong kỳ họp QH tới đây, QH ban hành nghị quyết từ dự thảo này, thì sẽ có gần 15 ngàn tỷ đồng tiền nợ thuế của DN sẽ được xóa và khoanh nợ. Liệu đây có phải là một giải pháp nhằm giúp DN vượt qua khó khăn trong thời điểm hiện nay?

(Vietnam Logistics Review) Cuối tháng 9 vừa qua, Chính phủ đã xem xét dự thảo nghị quyết trình Quốc hội về một số giải pháp tháo gỡ khó khăn cho DN do Bộ Tài chính (BTC) soạn thảo. Nếu trong kỳ họp QH tới đây, QH ban hành nghị quyết từ dự thảo này, thì sẽ có gần 15 ngàn tỷ đồng tiền nợ thuế của DN sẽ được xóa và khoanh nợ. Liệu đây có phải là một giải pháp nhằm giúp DN vượt qua khó khăn trong thời điểm hiện nay?

Xóa nợ nhằm giúp DN?

Theo dự thảo nghị quyết QH, số tiền mà BTC trình Chính phủ (CP) để CP trình QH đề xuất xóa nợ thuế, nợ phạt, tiền phạt chậm nộp là hơn 7.963,8 tỷ đồng. Bên cạnh đó, BTC cũng kiến nghị khoanh nợ cho những trường hợp thực tế đã giải thể, phá sản, bỏ kinh doanh, số tiền là 6.731 tỷ đồng cho DN. Cụ thể, trong đề xuất xóa nợ thuế 7.963,8 tỷ đồng, có hơn 7.421,286 tỷ đồng là số nợ, chậm nộp và tiền phạt do người nộp thuế thực tế đã giải thể, phá sản, bỏ kinh doanh trước ngày 1.1.2014. Trong đó, của người nộp thuế là DN, tổ chức khoảng 6.432,141 tỷ đồng và của hộ, cá nhân đã bỏ kinh doanh là 989,145 tỷ đồng. Ngoài ra, cón có hơn 542 tỷ đồng là tiền chậm nộp đối với DN cung ứng hàng hóa, dịch vụ được thanh toán bằng vốn ngân sách Nhà nước (NSNN) hoặc có nguồn chi từ NSNN nhưng chưa được Nhà nước thanh toán.

Ngày 3.10.2016, Văn phòng CP đã thông báo kết luận của Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ tại cuộc họp về dự thảo Nghị quyết về một số giải pháp về thuế nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, đẩy mạnh sự phát triển của DN. Tại Nghị quyết này không quy định về xóa nợ, khoanh nợ tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt đối với trường hợp giải thể, phá sản, bỏ kinh doanh vì đây là vấn đề quản lý thuế, không liên quan đến khó khăn, vướng mắc của DN. Trường hợp cần thiết thì quy định ở văn bản khác. Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ đồng ý về chủ trương xóa nợ tiền chậm nộp đối với người nộp thuế cung ứng hàng hóa, dịch vụ được thanh toán bằng vốn NSNN, có nguồn từ NSNN nhưng không được Nhà nước thanh toán theo tiến độ dẫn đến phát sinh tiền chậm nộp, tiền phạt chậm nộp.

Trở lại nội dung dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về chủ trương xóa, khoanh nợ thuế theo hai phương án.Một là xóa nợ tiền chậm nộp thuế đối với DN cung ứng hàng hóa, dịch vụ được thanh toán bằng vốn NSNN hoặc có nguồn chi từ NSNN nhưng chưa được nhà nước thanh toán. Tổng số tiền ước tính được xóa hơn 542 tỷ đồng. Hai là, xóa nợ, khoanh nợ tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt đối với những trường hợp không còn khả năng thu do người nộp thuế thực tế đã giải thể, phá sản, bỏ kinh doanh trước năm 2014. Theo đó, khoanh nợ tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt đối với những trường hợp tương tự phát sinh từ năm 2014 đến hết 2015.

Lưu ý là việc khoanh nợ là tạm thời không tính tiền chậm nộp để theo dõi do các đối tượng này gặp khó khăn, chứ không phải là xóa nợ. Đối tượng xóa nợ, khoanh nợ gồm tất cả các DN thuộc mọi thành phần kinh tế như DNNN, DN có vốn đầu tư nước ngoài, DN ngoài quốc doanh và hộ cá nhân kinh doanh. Theo quy định, một trong các trường hợp được nợ tiền thuế, tiền phạt là DN bị tuyên bố phá sản đã thực hiện các khoản thanh toán theo quy định luật phá sản mà không còn tài sản để nộp tiền thuế, tiền phạt.

Tuy nhiên, thực tế, nhiều đối tượng nộp thuế kinh doanh thua lỗ, lâm vào tình trạng mất khả năng thanh toán, phải ngừng hoạt động hoặc thậm chí giải thể, phá sản nhưng không thực hiện theo đúng trình tự, thủ tục giải thể, phá sản. Bởi vậy, số nợ thuế đã phát sinh từ trước thời điểm mất khả năng thanh toán bị tính tiền chậm nộp ở mức 0,05%/ngày (18,3%/năm) liên tục tăng thêm, trong khi đối tượng nộp thuế đã không còn hoạt động sản xuất, kinh doanh, hoặc đã giải thể, phá sản. Ngoài ra, cũng trong thực tế, nhiều đơn vị nộp thuế cung ứng hàng hóa, dịch vụ được thanh toán bằng vốn NSNN hoặc có nguồn từ NSNN nhưng chưa được thanh toán nên không có nguồn nộp kịp thời nhưng vẫn bị tính tiền chậm nộp tiền thuế. Điều này là thiếu công bằng giữa DN và Nhà nước. Cụ thể là khi DN nợ thuế thì bị tính tiền chậm nộp nhưng NSNN chậm thanh toán cho DN thì không bị tính lãi.

Câu hỏi đặt ra là vì sao phải xóa nợ thuế? Theo Điều 65- Luật Quản lý thuế năm 2007, việc xóa nợ tiền thuế, tiền phạt được áp dụng đối với hai trường hợp. Một là, DN bị tuyên bố phá sản đã thực hiện các khoản thanh toán theo quy định của pháp luật phá sản mà không còn tài sản để nộp tiền thuế, tiền phạt. Hai là, cá nhân được pháp luật coi là đã chết, mất tích, mất năng lực hành vi dân sự mà không có tài sản để nộp tiền thuế, tiền phạt còn nợ.

Bên cạnh đó, Khoản 3 Điều 2 Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý thuế số 21/2012/QH13 có hiệu lực từ 1/7/2013, thì việc xóa nợ thuế được áp dụng bổ sung đối với “các khoản nợ tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt của người nộp thuế không thuộc 02 trường hợp trên mà cơ quan quản lý thuế đã áp dụng tất cả các biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định hành chính thuế và các khoản nợ tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt này đã quá mười năm, kể từ ngày hết thời hạn nộp thuế, nhưng không có khả năng thu hồi.”

Thực tế xử lý nợ thuế trong thời gian qua những quy định của pháp luật về xóa nợ thuế đối với 3 trường hợp nêu trên chưa bao quát hết thực trạng kinh doanh, chưa xử lý được tồn tại về nợ thuế không thể thu hồi được nhất là trong giai đoạn kinh tế có nhiều biến động bất lợi từ ngày 31.12.2013 trở về trước.

Như vậy, theo BTC, nếu QH ban hành nghị quyết về “Quy định xóa các khoản nợ tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt của người nộp thuế” như trên, sẽ giúp giải quyết dứt điểm các khoản nợ tồn tại cũ, qua đó sẽ giúp tháo gỡ gánh nặng cho các cá nhân, DN và cơ quan thuế; tiết kiệm chi phí quản lý hành chính thuế, đồng thời góp phần thực hiện thành công chính sách tái cơ cấu lại DNNN.

Cần thiết phải minh bạch và công bằng

Mặc dù dự thảo nghị quyết QH về xoá nợ, khoanh nợ thuế lần này do BTC đề xuất, đã có đổi mới hơn đề xuất trước đây là không phân biệt đối tượng. Tuy nhiên, vấn đề quan tâm là BTC không công bố rõ số nợ của DNNN chiếm bao nhiêu trong tổng số này. BTC có dẫn chứng tổng quan rằng, trong những năm gần đây, cả nước có khoảng 500.000 DN. Hàng năm, có khoảng 10% DN giải thể, phá sản, mất khả năng thanh toán nhưng không thực hiện thủ tục phá sản. Tuy nhiên, để đảm bảo hạn chế thấp nhất việc một số trường hợp chủ DN, người đại diện pháp luật giải thể DN này lại lập DN khác nhằm trốn thuế, thì sau 2 năm, cơ quan quản lý mới cấp mã số kinh doanh cho những cá nhân này.

Thực tế, rất nhiều DN lâm vào tình trạng mất khả năng thanh toán, giải thể, phá sản hoặc bỏ kinh doanh, nhưng không làm đầy đủ trình tự, thủ tục giải thể, phá sản theo quy định của pháp luật. Đối với hộ, cá nhân bỏ kinh doanh, theo thống kê cả nước có khoảng 1,7 triệu hộ, cá nhân kinh doanh. Hộ, cá nhân kinh doanh bỏ kinh doanh đều do thua lỗ. Chính vì vậy, vấn đề đặt ra là phải áp dụng các biện pháp để thu hồi hết nợ của hộ, cá nhân kinh doanh đã bỏ kinh doanh, mà điều này là không khả thi, vì họ chỉ còn tài sản đủ để đáp ứng nhu cầu cơ bản trong sinh hoạt thông thường.

Tại sao DN đã giải thể rồi mà chưa thu được tiền thuế? Câu hỏi này cần làm rõ các trường hợp nào giải thể không thu hồi được nợ thuế mà được xóa nợ thuế để đảm bảo bình đẳng giữa các DN. Tuy nhiên, nếu thực sự không thể thu hồi được sau khi áp dụng các biện pháp và quy trách nhiệm của người có liên quan, thì cũng nên xóa nợ thuế cho giảm bớt chi phí theo dõi, quản lý…

Tuy vậy, rất cần phải lưu ý đến việc quy trách nhiệm cho ngành thuế để chính sách triển khai hỗ trợ đúng đối tượng. QH sẽ xem xét ban hành nghị quyết trên cơ sở đề xuất của CP. Nhưng CP, mà trực tiếp là BTC sẽ chịu trách nhiệm chính về từng đối tượng được xóa nợ, khoanh nợ thuế có đúng đối tượng, công bằng và minh bạch hay không.

Mặt khác, nguyên tắc xử lý tiền nợ thuế được BTC nêu là bảo đảm bình đẳng giữa các thành phần kinh tế. Tuy nhiên, tại sao các DN đóng thuế và chấp hành đúng các quy định lại không được ưu đãi gì?Điều này có thể tạo ra cơ chế khuyến khích DN làm điều không đúng thì ảnh hưởng đến xã hội, đến nền kinh tế. Chưa kể, một khi đã có cơ chế xóa tiền chậm nộp thuế được một lần, thì thêm những lần khác là điều có thể xảy ra.

Thực tế cho thấy, có nhiều DNNN chây ì nợ thuế, nhưng cơ quan thuế không có biện pháp mạnh như đối với các DN ngoài quốc doanh. Nếu BTC không công bố rõ ràng danh sách DN được xóa nợ thuế, dư luận có quyền nghi ngờ về sự công bằng trong chính sách này. Cụ thể, cần công khai rõ số nợ thuế, tiền chậm nộp được xóa bao nhiêu nợ là của khu vực DN tư nhân, hộ kinh doanh, bao nhiêu là của khu vực DNNN.

Việc xóa nợ thuế có thể tạo thành chính sách thường xuyên, gây sự bất bình đẳng giữa các thành phần kinh tế trong thực hiện nghĩa vụ với Nhà nước. Nếu cho các DNNN được xóa nợ thuế, tiền chậm nộp và tiền phạt có thể làm quá trình cổ phần hóa, giao, bán, khoán được tiến hành thuận lợi hơn đôi chút, khi các chỉ số tài chính đẹp hơn. Tuy nhiên, phương án này sẽ làm cho giá trị DN không được xác định đúng, gây thiệt hại cho các nhà đầu tư hoặc người tiếp quản mới sau này.

Mặt khác, điều này còn tác động tiêu cực đến các DN nằm trong danh sách sắp xếp lại cố tình trì hoãn, không thực hiện nghĩa vụ nộp thuế, hoặc cố tình không kê khai số tiền nợ thuế trong giá trị của DN. Điều này cũng sẽ tạo tâm lý trông chờ, nhằm được hưởng chính sách xóa nợ thuế. Do đó, tiến trình cổ phần hóa, giao, bán, khoán có lý do để lại tiếp tục chậm trễ, kéo dài.

Liệu chủ trương này có thực sự góp phần tháo gỡ được khó khăn cho DN, hay chỉ góp phần làm “sạch đẹp” các loại báo cáo, thậm chí tạo tâm lý chây ì nghĩa vụ thuế của DN?

Ý kiến bạn đọc

Chưa có ý kiến nào. Hãy là người để lại ý kiến đầu tiên.

Ý kiến của bạn

0

Tối thiểu 10 chữTiếng Việt có dấuKhông chứa liên kếtGửi bình luận

Vui lòng nhập mã bảo mật để gửi bình luận lên hệ thống
Gửi bình luận

Kiến nghị các giải pháp ngăn gian lận từ hàng quá cảnh

16 Giờ trước

Xác định hàng quá cảnh, kho ngoại quan trên địa bàn TPHCM còn tiềm ẩn nguy cơ cao hàng lậu, Cục Hải quan TPHCM kiến nghị nhiều giải pháp nhằm ngăn chặn.

Nhiều hoạt động tại Phiên chợ sách Đà Nẵng 2019

21 Giờ trước

Tối 22/5/2019, Thư viện Khoa học tổng hợp Đà Nẵng phối hợp với Hội Doanh nhân trẻ TP. Đà Nẵng đã tổ chức Phiên chợ sách 2019 lần I với chủ đề “Sách là bạn”. Đây là hoạt động văn hóa, xã hội có ý nghĩa được tổ chức thường niên nhằm tôn vinh, khẳng định vai trò và tầm quan trọng của sách trong thời buổi công nghệ hiện nay.

Ô tô nhập vào Việt Nam tăng mạnh trong nửa đầu tháng 5

22 Giờ trước

Theo thống kê sơ bộ của Tổng cục Hải quan, trong nửa đầu tháng 5 vừa qua, đã có 7.611 xe nhập khẩu vào Việt Nam, trị giá 163,4 triệu USD. Như vậy, kể từ đầu năm 2019 đến nay đã có 58.295 ôtô nguyên chiếc nhập khẩu vào Việt Nam, đạt kim ngạch hơn 1,289 tỷ USD.

Thời tiết

TP Hồ Chí Minh

Hiện tại

28°

Mây rải rác

25/05

27° - 34°

Nhiều mây

26/05

26° - 34°

Mưa giông

27/05

26° - 33°

Mưa giông

Nguồn: Weathers Underground

Tỷ giá ngoại tệ

Tỷ giá ngoại tệ cập nhật vào 24/05/2019 06:54
Mã NTTiền mặtChuyển khoảnBán
AUD15,854.1015,949.8016,220.92
EUR25,888.8525,966.7526,693.49
GBP29,244.2629,450.4129,712.36
JPY204.99207.06213.06
SGD16,738.5216,856.5217,040.50
THB716.97716.97746.87
USD23,330.0023,330.0023,450.00
Nguồn: Vietcombank

Giá xăng dầu

Giá xăng, dầu cập nhật ngày 23/05/2019 23:54
Loại xăng dầuĐơn vịGiá vùng 1Giá vùng 2
Dầu hỏaVND/L1642016740
DO 0,001S-VVND/L1791018260
DO 0,05S-IIVND/L1761017960
E5 RON 92-IIVND/L2048020880
Xăng RON 95-IIIVND/L2159022020
Xăng RON 95-IVVND/L2174022170
Nguồn: Petrolimex