Các Lễ, Tết của người dân An Giang

(VLR) So với ngày xưa, tết ngày nay đã được giản lược rất nhiều cả về hình thức lẫn nội dung. Từ đầu tháng chạp, mọi nhà đã chuẩn bị để đón tết, không khí rộn rịp nhất là sau ngày “đưa ông táo về trời” nhằm ngày 23 đến ngày 29 hay 30 tháng chạp, nhà nào cũng lo trang hoàng nhà cửa, trang trí, trưng bày, trên bàn thờ ít nhất cũng có một dĩa bánh mứt, trái cây, một bình hoa - thường là hoa mai, dăm chai nước ngọt. Ở nông thôn còn giữ lệ nấu bánh tét, bánh ít dùng cho ngày tết: dưa hấu, bánh tét, thịt kho, dưa giá….

Trong sinh hoạt cộng đồng, người dân An Giang cũng như đồng bào cả nước cùng hòa mình gìn giữ những tập tục cổ truyền biểu hiện trong các hoạt động lễ, tết, hội. Tuy nhiên, với đặc điểm riêng của từng vùng, trong quá trình cộng cư với đồng bào dân tộc Hoa, Khmer, Chăm, các sinh hoạt lễ, hội, tết đã có những ảnh hưởng, dung hòa nhau cùng tạo nên bức tranh lễ hội phong phú và mang đậm sắc thái riêng của người dân An Giang. Trong không khí rộn ràng mừng xuân Đinh Dậu 2017, xin được giới thiệu cùng độc giả các hoạt động lễ tết của người dân An Giang trong một năm.

Tết Nguyên đán

Nguyên là bắt đầu, đán là buổi sớm mai tức là vào ngày mồng một tháng giêng âm lịch, lễ tết diễn ra như điểm cho mọi người biết hoạt động của một năm đã được tổng kết, năm mới đã bắt đầu. Từ xa xưa, ông bà ta rất coi trọng ngày tết Nguyên đán vì nó đánh dấu sự bắt đầu công việc trong một năm vào đầu mùa xuân với ước mơ hy vọng nhiều điều tốt lành. Cũng như cộng đồng cả nước, người dân An Giang đón lễ tết ba ngày: “Mồng một ăn tết nhà cha, mồng hai nhà vợ, mồng ba nhà thầy”.

Thông thường đến ngày 29 hay 30 tháng chạp nhà nào cũng làm một mâm cơm cúng tổ tiên gọi là lễ rước ông bà hay cúng tất niên. Sau đó mọi người chuẩn bị đón “giao thừa” vào lúc tròn 24 giờ. “Giao thừa” là thời điểm thiêng liêng giữa năm cũ và năm mới. Lễ đón giao thừa được bày ra trước sân với nhang đèn, bánh mứt, trái cây. Chủ nhà mặc quần áo tươm tất, thắp nhang khấn vái. Sau đó người ta rủ nhau thành từng nhóm đi hái lộc đầu năm.

Ba ngày tết, các đội lân đi khắp nơi múa chúc mừng với ý nghĩa cầu tài cho từng gia đình, mọi người tổ chức ăn uống, vui chơi, thăm viếng, chúc mừng nhau những điều tốt đẹp. Mọi người chỉ nói ra những điều tốt lành, ai có xích mích thì cố gắng làm lành, xóa bỏ phiền muộn trong lòng để gương mặt được tươi sáng hơn, ai cũng mặt quần áo mới đẹp. Trong gia đình trẻ con mừng tuổi ông bà, cha mẹ và được người lớn tặng quà tết - thường gọi là “lì xì”, người ta kiêng đánh hay rầy la con cái, không nên nói tục hay nhăn mặt nhíu mày, không làm những hành vi thô bạo, ai cũng phải vui tươi trong ba ngày tết với niềm tin được vui vẻ hạnh phúc, hòa thuận trong cả năm.

Mặt người hân hoan, miệng người nhân hậu

Chúc nhau toàn những chuyện tốt lành.

Đó cũng là biểu hiện của tình người, lòng nhân ái, một biểu hiện tốt của nếp sống văn minh, thanh lịch.

Ở An Giang, đồng bào người Hoa đón tết cũng như người Việt, tuy nhiên có một số sinh hoạt đậm nét hơn, nhất là trong việc cử kiêng như: kiêng quét nhà, hốt rác vì tục
sợ thần tài quở; thanh toán nợ nần, sổ sách trong năm sợ phải mắc nợ cả năm; gạo, thức ăn các thứ phải đầy ắp… Đặc biệt là họ rất chuộng màu đỏ là màu thịnh vượng. Đối với đồng bào người Chăm, Khmer tuy trong gia đình ít có biểu hiện “ăn tết” nhưng trong quan hệ xóm giềng với người Việt cũng có tham gia sinh hoạt ăn uống, thăm hỏi, chúc mừng trong ba ngày tết.

Tết Nguyên Tiêu

Tết Nguyên Tiêu còn gọi là tết Trạng Nguyên. Tết này vào rằm tháng giêng do tục ta tin rằng ngày rằm tháng giêng là ngày Đức Phật giáng lâm tại các chùa để chứng độ lòng thành của tín đồ. Những gia đình theo đạo phật thường đi lễ chùa vào hai ngày 14 và rằm tháng giêng, thường người đại diện gia đình ghi tên tuổi con cháu trong cả gia đình vào trong bài kinh của chùa để cầu khấn cho gia đình mình ai cũng sống bình yên và tốt đẹp trong suốt cả năm.

Tết Nguyên Tiêu (tức lễ Thượng Nguyên)

Tết Nguyên Tiêu (tức lễ Thượng Nguyên)

Tết Thanh Minh

Tết Thanh minh vốn là ngày lễ hội truyền thống của người Hoa nhưng có ảnh hưởng ít nhiều đối với người Việt. Người Việt Nam ngày nay nói chung không còn tổ chức ăn tết Thanh Minh. Tuy nhiên cũng như nơi khác, người dân An Giang còn giữ lệ đi tảo mộ ông bà, dọn dẹp, phát quang, đắp mộ, thắp nhang, cúng bái phần mộ. Theo tín ngưỡng dân gian, Thanh Minh là ngày tốt nên vào ngày này bà con thường sửa, xây lại phần mộ, lấy cốt cải táng.

Tết Đoan Ngọ

Tết Đoan Ngọ vào mồng 5 tháng 5 âm lịch nên gọi là tết nửa năm hay tết Đoan Dương, Đoan là mở đầu, Ngọ là giữa trưa, còn Dương là mặt trời, là khí dương, lúc khí dương đang thịnh. Người dân An Giang vẫn xem đó là một trong những ngày tết chính trong năm. Đến ngày này trong gia đình thường cúng cơm ông bà, trẻ con mặc quần áo mới, người lớn tổ chức ăn uống tiệc tùng suốt trong ngày.

Tết Trung Nguyên

Vào rằm tháng bảy âm lịch, người ta tổ chức lễ cúng gọi là “cúng cô hồn” hay “xá tội vong nhân”. Ở An Giang lệ này vẫn còn phổ biến với ý nghĩa vào ngày này tội nhân ở dưới âm phủ được tha tội nên trên trần gian mọi người phải cúng ông bà, những người đã chết. Thường người ta bày cúng ngoài sân, trước thềm nhà gồm các món bánh trái, xôi chè, hàng mã (tiền giấy, vàng bạc, quần áo, nhà cửa … bằng giấy), muối, gạo. Người cúng sau khi thắp nhang khấn vái xong thì đốt hàng mã, vãi muối gạo, bánh trái, thức ăn để ngoài sân cho trẻ con nhặt.

Tết Trung Thu

Tết Trung Thu được tổ chức vào ngày rằm tháng 8 âm lịch. Tết này có nguồn gốc xuất phát lâu đời từ người Hoa. Ngày nay nó đã trở thành ngày tết của thiếu nhi Việt Nam. Tết Trung Thu diễn ra sôi nổi với bánh mứt, lồng đèn. Bánh Trung Thu có hình dạng, hương vị đặc biệt theo cách làm bánh của người Hoa, bánh ngọt nhân thịt. Còn lồng đèn làm bằng giấy màu có nhiều kiểu dáng như: ông sao, cá, chim, gà, bướm, máy bay, tàu… trẻ con rất thích, cùng nhau đi từng nhóm rước đèn.

Ngoài các lễ tết của người kinh, người Khmer còn có các lễ tết sau:

Tết Chothnam Mei

Là tết chính của người Khmer, cũng như người kinh, người Khmer vui chơi lễ tết ba ngày từ ngày 12, 13, 14, tháng 4 dương lịch. Trong ba ngày đó có một ngày gọi là ngày lễ chính, thường thì ngày 13 tháng 4 dương lịch là ngày lễ chính, nếu là năm nhuần thì vào ngày 14 tháng 4 dương lịch.

Người Khmer “ăn tết” cũng rất sôi nổi, náo nhiệt. Nếu người kinh đón tết, cúng ông bà tổ tiên tại nhà thì người Khmer đón tết, cúng ông bà tổ tiên tại chùa do phong tục của họ, người chết được hỏa táng và gởi hài cốt tại chùa nên họ thường vào chùa cúng ông bà và đón tết cùng với họ.

Ngày đầu tiên của lễ tết, người Khmer bày hoa quả, cơm canh cúng bái vòng quanh chùa, tụ hội các tháp trong chùa theo từng gia đình, dòng họ, bởi mỗi tháp trong chùa chứa đựng hài cốt của một dòng họ. Cúng bái xong, họ tổ chức ăn uống tiệc tùng cùng với người thân, quen biết của họ. Sau đó, họ đi viếng thăm các tháp lân cận trong chùa hay ở các chùa khác.

Ngày lễ chính là ngày lễ cúng trong chùa, họ đem cơm canh, hoa quả, bánh trái đến chùa tổ chức cúng rất trọng thể. Cúng xong mọi người cùng nhau ăn uống, nhảy múa suốt ngày và cả ngày hôm sau.

Người kinh và người Hoa cũng có nhiều người cùng tháp tùng vui tết với ngưới Khmer, người Khmer cũng rất hiếu khách, họ đón tiếp rất nhiệt tình và tặng rất nhiều quà bánh của họ cho những người đến dự, mời họ nhảy múa điệu múa lăm pon của người Khmer. Tết người Khmer thường nấu các món ăn đặc trưng của mình như: canh ximlo, mắm bohóc… cùng các bánh như bánh tét, bánh ít nhưng họ thường cho mè đen vào nhưng bánh nên bánh có màu đen rất đặc trưng.

Tết Chô Sà Ba

Tết Chô Sà Ba vào ngày 15 tháng 7 dương lịch. Tết này người Khmer tổ chức lễ đón mưa, họ đến chùa cùng cầu nguyện đón con nước đầu mùa với hy vọng thời tiết tốt đẹp, họ được mùa. Lễ xong họ cũng cùng nhau vui chơi, nhảy múa suốt ngày.

Tết Đoltà

Tức là lễ tết chào mừng con nước giữa mùa, thường vào cuối tháng 9 dương lịch. Cũng như các lễ tết khác, họ cũng vào chùa cầu nguyện. Sau đó, họ tổ chức vui chơi, ở An Giang, người Khmer thường tổ chức hội đua bò ở Ba Soài để vui chơi cả ngày.

Ngoài các lễ tết trên, người Khmer còn có các lễ tết như: Chanh bà sa (ra ha) vào 15 tháng 10 dương lịch để cầu được mùa; He lễ dâng y (tức cúng dâng y phục) từ 16 tháng 10 đến 15 tháng 11 dương lịch; lễ cúng trăng; lễ dâng hoa làm trong hàng tháng…

Nhìn chung, hoạt động lễ tết ở An Giang đã vẽ lên một bức tranh vui chơi, giải trí khá phong phú, sôi nổi, mang đậm sắc thái dân tộc mà không phải riêng cá nhân nào cũng có thể dựng lên được. Bức tranh ấy đòi hỏi phải có sự đoàn kết của cả một cộng đồng cùng nhau giữ gìn, trân trọng nét đẹp truyền thống của dân tộc, nét độc đáo vốn có của con người An Giang.

Lưu Thị Bích Hạnh

Ý kiến bạn đọc

Chưa có ý kiến nào. Hãy là người để lại ý kiến đầu tiên.

Ý kiến của bạn

0

Tối thiểu 10 chữTiếng Việt có dấuKhông chứa liên kếtGửi bình luận

Vui lòng nhập mã bảo mật để gửi bình luận lên hệ thống
Gửi bình luận

Bình ổn giá thị trường dịp Tết Kỷ Hợi 2019

Ngày 15/12/2018 lúc 11:24

Trong dịp Tết Kỷ Hợi 2019, theo đánh giá của Sở Công Thương Hà Nội, giá cả thịtrường không có biến động bất thường và mức độ tăng thấp hơn Tết năm trước. Trong những tháng cuối năm 2018, giá cả có khả năng sẽ có xu hướng tăng nhẹ.

276 doanh nghiệp kết nối với Hệ thống quản lý hải quan tự động

Ngày 15/12/2018 lúc 11:17

Số lượng doanh nghiệp kết nối tập trung chủ yếu liên quan đến kinh doanh cảng biển, hãng tàu, địa điểm kiểm tra hàng hóa tập trung…

Miễn thuế nhập thiết bị dự án đường sắt Bến Thành - Suối Tiên

Ngày 15/12/2018 lúc 11:13

Bộ Tài chính được giao khẩn trương rà soát về chủng loại hàng hóa và định lượng hàng được miễn thuế nhập khẩu.

Thời tiết

TP Hồ Chí Minh

Hiện tại

32°

Mây rải rác

17/12

24° - 33°

Mây rải rác

18/12

24° - 33°

Mây rải rác

19/12

25° - 34°

Trời đẹp

Nguồn: Weathers Underground

Tỷ giá ngoại tệ

Tỷ giá ngoại tệ cập nhật vào 16/12/2018 20:50
Mã NTTiền mặtChuyển khoảnBán
AUD16,497.3216,596.9016,778.10
EUR26,117.6026,196.1926,587.22
GBP28,984.2629,188.5829,448.30
JPY199.16201.17206.20
SGD16,727.4216,845.3417,029.25
THB696.35696.35725.40
USD23,255.0023,255.0023,345.00
Nguồn: Vietcombank

Giá xăng dầu

Giá xăng, dầu cập nhật ngày 16/12/2018 11:50
Loại xăng dầuĐơn vịGiá vùng 1Giá vùng 2
Dầu hỏaVND/L15,25015,550
DO 0,001S-VVND/L16,40016,720
DO 0,05S-IIVND/L16,25016,570
E5 RON 92-IIVND/L17,18017,520
Xăng RON 95-IIIVND/L18,45018,810
Xăng RON 95-IVVND/L18,60018,970
Nguồn: Petrolimex
"Thà tiêu tốn 1 giờ bổ sung kiến thức còn hơn cả đời chịu thua kém người khác"

"Thà tiêu tốn 1 giờ bổ sung kiến thức còn hơn cả đời chịu thua kém người khác"

Ngày 28/11/2018 lúc 08:30

1. Kỹ năng giao tiếpGiao tiếp giỏi không có nghĩa là bạn phải là một nhà hùng biện xuất sắc hoặc...